Ücretli İstihdam Artıyor Ancak Sanayi Kan Kaybediyor
Açıklanan resmi veriler, istihdam piyasasının genel görünümüne dair ilk bakışta olumlu bir tablo sunuyor. Sanayi, inşaat ve ticaret-hizmet sektörleri toplamında ücretli çalışan sayısı, Eylül 2026 itibarıyla geçen yılın aynı ayına kıyasla yüzde 1,7 oranında arttı. Eylül 2025’te 16 milyon 180 bin 976 kişi olan toplam kayıtlı ücretli sayısı, böylece 267 bin 421 kişilik net bir artışla 16 milyon 448 bin 397’ye yükseldi. Aylık bazda da yüzde 0,2’lik sınırlı ama pozitif bir hareket izlendi. Manşet verilerdeki bu artış eğilimi genel ekonomik canlılık açısından önemli bir gösterge olsa da sayıların alt katmanlarına indiğimizde, sektörler arasında belirgin bir ayrışmanın yaşandığı göze çarpıyor.
Tablonun en çok dikkat çeken ve üzerinde durulması gereken yönü, üretimin omurgasını oluşturan sanayi sektöründeki gerilemedir. Sanayide ücretli çalışan sayısı yıllık bazda yüzde 1,2 azalarak 4 milyon 817 bin 71 kişiye geriledi. Sektördeki daralma sadece yıllık kıyaslamayla da sınırlı kalmadı; eylül ayında bir önceki aya göre de sanayi istihdamında yüzde 0,2’lik bir düşüş kaydedildi. Sanayinin alt kırılımlarını incelediğimizde, özellikle katma değerli üretimin ve istihdam kapasitesinin kalbi olan imalat sanayisinde ücretli çalışan sayısının yıllık yüzde 1,3 gerilediğini görüyoruz. Benzer biçimde madencilik ve taş ocakçılığı sektöründe yüzde 0,7, su temini, kanalizasyon ve atık yönetimi faaliyetlerinde ise yüzde 0,2’lik bir azalma gerçekleşti. Sanayi grubu içerisinde pozitif eğilim gösteren tek alan, çalışan sayısını yüzde 2,9 artıran elektrik, gaz, buhar ve iklimlendirme üretimi ve dağıtımı kolu oldu.
Peki, sanayide istihdam kan kaybederken manşet rakamı yukarı taşıyan dinamik neydi? Cevap, inşaat ile ticaret ve hizmet sektörlerinin genişlemesinde yatıyor. İnşaat sektöründe ücretli çalışan sayısı yıllık bazda yüzde 2 oranında artış kaydederek 2 milyon 68 bin 357 kişiye ulaştı. Ticaret ve hizmetler sektörü ise yüzde 3’lük bir yıllık büyüme sergileyerek çalışan sayısını 9 milyon 562 bin 969 kişiye çıkardı. Aylık hareketlerde de ticaret ve hizmetler sektörü yüzde 0,4, inşaat sektörü ise yüzde 0,1 artışla genel istihdam dengesini yukarı yönlü destekledi.
Hizmetler alanının kendi içindeki dağılımı da iş gücünün yöneldiği alanları anlamak bakımından kayda değer ipuçları veriyor. En yüksek yıllık istihdam artışı yüzde 6,1 ile ulaştırma ve depolama sektöründe gerçekleşti. Bu alanı yüzde 5,2 ile gayrimenkul faaliyetleri, yüzde 3,5 ile konaklama ve yiyecek hizmetleri izledi. Finans ve sigorta faaliyetlerinde yüzde 2,6, mesleki, bilimsel ve teknik faaliyetlerde yüzde 3,1, idari ve destek hizmetlerinde ise yüzde 2,5 oranında ücretli çalışan artışı görüldü. Buna karşın, bilgi ve iletişim sektöründe ücretli çalışan sayısının yıllık yüzde 2,1 oranında gerilemesi, teknoloji ve nitelikli hizmet üretimi açısından dikkatle izlenmesi gereken bir diğer zıt kutbu oluşturdu.
Ortaya çıkan bu yapı, ekonomide istihdamın ağırlık merkezinin sanayiden hizmet ve inşaat kollarına doğru kaymaya devam ettiğini gösteriyor. İmalat sektöründe çarkların istihdam yaratma gücünün zayıflaması, emek piyasasında üretken kapasiteden ziyade dağıtım, gayrimenkul ve destek hizmetlerine dayalı bir yapının güç kazandığına işaret ediyor. 15 Aralık 2026 tarihinde yayımlanması beklenen bir sonraki bülten verileri, sanayideki bu istihdam kaybının geçici bir yavaşlama mı yoksa daha kalıcı bir yapısal eğilim mi olduğunu daha net kavramamızı sağlayacak.









YORUM YAZ
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.