Yapay zekada fiyat savaşı büyüyor: Token maliyetleri düşerken gelirler artabilir

Yapay zeka sektöründe rekabetin yoğunlaşmasıyla birlikte modellerin kullanım maliyetleri hızla düşüyor. Ancak token fiyatlarındaki gerileme, şirketlerin gelirlerinde de aynı yönde bir düşüş yaşanacağı anlamına gelmiyor. Yardeni Research tarafından yapılan değerlendirmeye göre daha uygun fiyatlı yapay zeka hizmetleri, kullanım talebini artırarak sağlayıcıların gelirlerini büyütebilir.

Yapay zeka modellerinde kullanılan tokenların fiyat hareketlerini izleyen Silicon Data LLM Token Harcama Endeksi, 30 Haziran ile ekim ayının başı arasında yüzde 40'ın üzerinde geriledi. Araştırma şirketi, bu düşüşün temelinde sağlayıcılar arasındaki yoğun fiyat rekabeti ve kullanıcıların daha ekonomik modellere yönelmesinin bulunduğunu belirtiyor.

YAPAY ZEKA SEKTÖRÜNDE FİYAT REKABETİ KIZIŞIYOR

Yapay zeka şirketleri, kullanıcı tabanlarını genişletmek ve mevcut müşterilerinin hizmetleri daha yoğun kullanmasını sağlamak amacıyla fiyatlarını aşağı çekiyor. Bu stratejiyle daha önce maliyet nedeniyle sınırlı kalan kullanım alanlarının da yaygınlaşması hedefleniyor.

Anthropic'in yeni premium modeli Fable 5.2 için belirlediği fiyatlar da bu eğilimi ortaya koyuyor. Fable 5.1 sürümünde girdi ve çıktı tokenları için sırasıyla 10 ve 50 dolar olan ücretler, yeni modelde 8 ve 40 dolara düşürüldü. Fiyatlardaki bu gerilemenin, yapay zeka hizmetlerini daha geniş bir kullanıcı kitlesi için erişilebilir hale getirebileceği değerlendiriliyor.

FİYATLAR DÜŞERKEN KULLANIM HACMİ ARTIYOR

Daha düşük token ücretlerinin talebi artırdığına işaret eden veriler de bulunuyor. Google'ın 28 Ekim'de düzenlenen bilanço görüşmesinde paylaştığı bilgilere göre şirketin kendi yapay zeka modelleri dakikada yaklaşık 32 milyar token işledi. Bu rakam, önceki çeyreğe kıyasla yüzde 40 artış gösterirken yıllık bazda dört katın üzerine çıktı.

Yardeni Research, kullanım miktarındaki bu büyümenin fiyat indirimlerinin gelirler üzerindeki olası olumsuz etkisini telafi edebileceğine dikkat çekiyor. Başka bir ifadeyle şirketler, token başına daha az gelir elde etseler bile artan işlem hacmi sayesinde toplam gelirlerini yükseltebilir.

ANTHROPIC'İN GELİRİ ÜÇÜNCÜ ÇEYREKTE YÜZDE 47 ARTTI

Araştırmada, Anthropic'in finansal sonuçları da fiyat düşüşü ile gelir artışının bir arada yaşanabileceğine örnek olarak gösterildi. Paylaşılan verilere göre şirketin üçüncü çeyrek geliri, bir önceki çeyreğe göre yüzde 47 yükselerek 16,96 milyar dolara ulaştı. Yıllık gelir artışı ise yüzde 1.127 olarak hesaplandı.

Aynı dönemde bilgi işlem ve altyapı giderlerinin yüzde 382 artması, şirketin büyüme sürecinde maliyetlerin de hızla yükseldiğini ortaya koydu. Gelirlerdeki güçlü artışa rağmen bu harcamalar kârlılık üzerinde baskı oluşturdu.

GELİR ARTIŞI KÂRLILIĞA YANSIMADI

Anthropic, ikinci çeyrekte 974 milyon dolar faaliyet kârı açıklarken üçüncü çeyrekte 567 milyon dolar faaliyet zararı bildirdi. Şirket, bu değişimde 5 milyar dolarlık kısa vadeli bilgi işlem harcaması ile 2 milyar dolarlık nakit dışı bağış eşleştirme giderinin etkili olduğunu belirtti.

Yalnızca bağış eşleştirme gideri hesaplama dışında bırakıldığında faaliyet sonucunun yeniden kâra döneceği ifade edildi. Ancak bu giderin ilerleyen dönemlerde de tekrarlanma ihtimali bulunuyor. Eğitim faaliyetleri de dahil edildiğinde bilgi işlem ve altyapı harcamalarının gelire oranı, ikinci çeyrekteki yüzde 48 seviyesinden üçüncü çeyrekte yaklaşık yüzde 58'e yükseldi.

ÇİP VE BELLEK FİYATLARI MALİYETLERİ ARTIRIYOR

Yapay zeka şirketlerinin maliyet baskısı yalnızca model geliştirme ve işletme giderlerinden kaynaklanmıyor. Donanım tarafındaki fiyat artışları da sektörün harcama yükünü artırıyor.

TrendForce verilerine göre DRAM sözleşme fiyatları ikinci çeyrekte yaklaşık yüzde 80, üçüncü çeyrekte ise yüzde 40 yükseldi. GetDeploying'in 9 Kasım tarihli verileri de talep üzerine GPU kiralama ücretlerinin yıllık bazda ortalama yüzde 9 arttığını gösterdi. Nvidia H100 kiralama fiyatlarındaki yükseliş ise yüzde 24,7'ye ulaştı.

TIKR verilerine göre Amazon Web Services (AWS), 7 Ekim itibarıyla çoğu yeni Nvidia Capacity Block rezervasyonunda fiyat artışına gitti. İncelenen yedi farklı örnek türünün tamamında artış oranı en az yüzde 15 olarak kaydedildi.

Bu veriler, yapay zeka modellerinin token başına kullanım ücretleri gerilerken hizmetleri çalıştırmak için gereken donanım ve altyapının daha pahalı hale geldiğini gösteriyor.

VERİMLİLİK ARTIŞI ŞİRKETLERİN ELİNİ GÜÇLENDİRİYOR

Yükselen donanım ve altyapı giderlerini dengelemek isteyen şirketler için yazılım optimizasyonları ve işlem verimliliği önemli bir avantaj sağlıyor. SemiAnalysis tarafından gerçekleştirilen ölçümlerde, yalnızca yazılım iyileştirmeleriyle aynı Nvidia çip neslinden yaklaşık 14 kat daha fazla verim alınabildiği belirtildi.

Anthropic de Opus 5.5 modelinin, önceki Opus 5 sürümüne kıyasla müşterilerin görev başına maliyetlerini yaklaşık yüzde 40 düşürdüğünü açıkladı. Bu tür teknolojik gelişmeler, şirketlerin daha düşük fiyatlarla daha fazla işlem sunmasına ve artan altyapı maliyetlerini kısmen dengelemesine yardımcı olabilir.

YAPAY ZEKA SEKTÖRÜNDE ASIL ÖLÇÜT KÂRLILIK OLACAK

Yardeni Research, yapay zeka sektörünün büyüme potansiyelini koruduğunu ancak bu büyümenin finansal açıdan sürdürülebilir hale gelmesinin önem taşıdığını belirtiyor. Anthropic'in tekrar eden müşterilerinden elde ettiği çeyreklik gelirin bir yıl öncesine göre yaklaşık dokuz katına çıkması, hizmetlere yönelik talebin genişlediğine işaret ediyor.

Buna karşın ekonomik durgunluk yaşanması halinde müşterilerin yapay zeka harcamalarını aynı hızda sürdürüp sürdüremeyeceği belirsizliğini koruyor. Araştırma şirketine göre sektördeki başarıyı belirleyecek temel unsur, yalnızca işlenen veya satılan token miktarındaki artış olmayacak. Asıl önemli olan, büyüyen kullanım hacminin uzun vadede sürdürülebilir kâra dönüştürülmesi olacak.