Duvarın içinde yüzyıllarca saklandı! Antik kentte şaşırtan keşif

İspanya'nın Lezuza kasabasındaki antik Libisosa kentinde yapılan arkeolojik çalışmalar, geçmişten günümüze ulaşan dikkat çekici bir eseri ortaya çıkardı. Kireçtaşından yapılan heykel başı 2025 yılında kazılar sırasında topraktan çıkarıldı. Ancak eserin gerçek hikayesi, arkeologların yaklaşık bir yıl süren incelemelerinin ardından daha net şekilde ortaya çıktı.

İlk değerlendirmelere göre heykel başının geçmişi MÖ 5. veya 4. yüzyıla kadar uzanıyor. Eserin yüzyıllar sonra Roma döneminde farklı bir amaçla kullanıldığı ve bir yapının duvarına adeta sıradan bir yapı taşı gibi yerleştirildiği belirlendi.

YÜZÜ YOK, SAÇLARI YÜZYILLARA MEYDAN OKUDU

Heykelin yüz bölümünün günümüze ulaşmamasına rağmen başın yan ve arka kısımlarının büyük ölçüde sağlam kaldığı görüldü. Eserde en belirgin ayrıntılardan biri ise saçların işleniş biçimi oldu.

Başın arka tarafında toplanan örgüler ile kulakların iki yanına doğru uzanan kıvrımlı saçlar halen net biçimde seçilebiliyor. Saç stili, kulakların işlenme şekli ve diğer anatomik özellikleri değerlendiren arkeologlar, eserin genç bir erkeği temsil etmiş olabileceği sonucuna ulaştı.

Araştırmacılar, İber dünyasında bu niteliklere sahip üç boyutlu heykellerin oldukça nadir olduğunu belirtiyor. Heykel başının başlangıçta ayakta duran bir insan figürünün parçası olabileceği gibi atlı bir heykelde de kullanılmış olabileceği değerlendiriliyor.

ROMA DÖNEMİNDE DUVARA YERLEŞTİRİLDİ

Arkeologların değerlendirmesine göre heykel başı ilk yapıldığında bölgedeki eski bir mezar anıtının parçasıydı. Ancak Libisosa'nın Roma hakimiyetine girmesinin ardından eski yapılardan kalan taşların yeni inşaatlarda kullanılmasıyla eserin kaderi değişti.

Heykel başının Roma forumunda bulunan büyük tahıl ambarının kuzey duvarına yerleştirildiği tespit edildi. Böylece bir dönem anıtsal bir yapının parçası olan eser, yüzyıllar boyunca Roma dönemine ait bir yapının duvarında gizli kaldı.

Buluntu, bölgede daha önce yapılan keşiflerle de önemli bir bağlantı kurdu. Aynı çevrede bulunan bazı mimari parçalar ve hayvan figürlü bir heykel, araştırmacılara yakınlarda eski bir mezarlık alanının bulunabileceğini düşündürmüştü. Yeni heykel başının ortaya çıkarılması, Roma yapılarının çevresinde henüz keşfedilmemiş bir İber mezarlığı olabileceği ihtimalini daha da güçlendirdi.

ANTİK MERDİVENİN 6 BASAMAĞI DAHA ORTAYA ÇIKTI

Libisosa'daki kazılar yalnızca heykel başıyla sınırlı kalmadı. Roma forumuna ulaşan anıtsal merdiven üzerinde yapılan çalışmalarda da yeni bir bölüm ortaya çıkarıldı.

Daha önce yalnızca dört basamağı bilinen merdivenin altı basamağı daha bulundu. Böylece yapının geçmişteki görünümüne ilişkin bilgiler genişlerken, antik kentin mimari yapısına dair yeni veriler elde edildi.

Libisosa'daki kazı ve araştırmaların Aralık 2026'ya kadar sürdürülmesi planlanıyor. Çalışmaların devam etmesiyle hem heykel başının ait olduğu yapıya hem de bölgede bulunması muhtemel İber mezarlığına ilişkin yeni bulguların ortaya çıkması bekleniyor.