Patent Nedir? Nasıl Alınır?

Aksi takdirde, ortaya birtakım sıkıntılar çıkar. Bu gibi hallerde, buluşu korumak adına söz konusu buluşun patenti alınmalıdır. Birçok kişinin aklında patent nedir sorusu bulunuyor.

Patent hakkı; hukuki açıdan bir hayli önemlidir. Bir insanın veya kurumun kendisine ait olan buluşa konu olan ürünü belirli bir süre boyunca üretme, kullanma, başkalarına satma, ithal etme gibi haklara sahip olması; patent hakkı nedir sorusuna verilecek cevaptır. Patent; patent hakkının somut göstergesi olan belgedir. Buluşu olan kişiye veya kuruma patent verildiği takdirde bu buluşun sahibi dışındaki kişilerin söz konusu buluşu üretmesi, kullanması veya buluşa konu olan ürünü satması ya da ithal etmesi imkansız hale gelir. Bir başka deyişle, patente konu olan buluş; belirli bir süre boyunca onu bulan kişinin mülkiyeti altına girer.

Patent hakkı nedir ile ilgili kafa karıştırıcı detaylar vardır. Bir buluşun birden çok kişi tarafından gerçekleştirildiği takdirde patent hakkının kime ait olacağı merak edilir. Bu gibi hallerde, buluşu ortaya çıkaran her bir kişinin patent isteme hakkı vardır. Bunun yanı sıra, buluş üzerinde hak sahibi olan kişilerin ortak bir karar alması da söz konusu olabilir. Ayrıca, aynı buluşun farklı kişiler tarafından aynı zamana denk gelecek şekilde ortaya çıkarılmasına da rastlanır. Bu gibi hallerde, daha önce başvuru yapan kişi patent isteme hakkını elde eder. Buna ek olarak, rüçhan hakkı olan kişi patent isteyebilir. Buluşun patentini almak adına ilk başvuru yapan kişi bir adım öndedir.

Patent ne işe yarar konusu hakkında farklı görüşler bulunuyor. Ancak, her ne olursa olsun, patent hakkı almanın sayısız avantajı vardır.

• Patent; yalnızca patent sahibine özel bir belgedir. Buluşun kullanılması, üretilmesi ve satılması gibi hususlar; başvuru tarihinden itibaren 20 yıl boyunca patent sahibine aittir. Başka birisinin buluş üzerinde herhangi bir hak iddia etmesinin önüne geçilir.
• Patent; bilhassa işletmelerin sektör rekabetinde bir adım öne geçmesini sağlar. Bir başka deyişle, patent hakkı sayesinde başka birisinin buluşu ticari alanda kullanmasının önüne geçilir. Bu sayede, patent sahibi; pazarda güçlü bir yer edinir.
• Bazı kişi veya kurumlar; buluşu kendileri üretmek istemezler. Bu gibi hallerde, patent sayesinde buluşu başka bir firmaya lisans veya devir etme hakkı elde edilir. Bir başka deyişle, buluş sahibi; yüksek gelir elde ederek ekonomik açıdan kendisine avantaj sağlar.
• Patent; bilhassa işletmelerin sektördeki imajı adına büyük önem taşır. Firmanın birden çok patente sahip olduğunu gören iş ortakları ve yatırımcılar; söz konusu firmanın teknolojik kapasitesinden ve uzmanlık seviyesinden etkilenirler. İşletmeler; olumlu bir imaj edinerek rekabette bir adım öne geçerler.

Patent nasıl alınır; patent hakkı nedir gibi cevabı merak edilen sorular arasında bulunur. Bu noktada, ilk olarak, buluş sahibi; Türk Patent Enstitüsü’ne başvuruda bulunmalıdır. Bu sayede, patent araştırması yapılır. Buluşun birtakım özelliklere sahip olması gerekir. Her şeyden önce, buluşun fayda sağlaması ve aynı kategorideki ürünlerden farklı olduğunu ispatlaması şarttır. Bu sayede, yapılan patent başvurusunun onay alma ihtimali artar. Patent alınma süreci şu şekildedir:

• İlk olarak, Türk Patent ve Marka Kurumu’na gerekli başvuru yapılır.
• Türk Patent ve Marka Kurumu; yapılan başvuruyu dikkate alarak buluş hakkında araştırma raporu verir.
• Buluş hakkındaki araştırmanın raporu yayınlanır.
• Türk Patent ve Marka Kurumu; patent inceleme raporunu verir.
• Yapılan tüm değerlendirmelerin ardından Türk Patent ve Marka Kurumu’nun onay vermesi halinde buluş sahibine patent belgesi verilir.

Patent alınması sürecinde patent hakkına aday olan buluşun hangi kapsamda koruma altına alınacağı da kararlaştırılır. Bu noktada, Türk Patent ve Marka Kurumu’nun önünde birden fazla seçenek vardır. Yalnızca Türkiye’yi kapsayacak şekilde koruma talebi söz konusu olabilir. Bunun yanı sıra, uluslararası geçerliliğe sahip bir patent hakkı da gündeme gelebilir. Türkiye’yi kapsayacak bir patent hakkı talep ediliyorsa Türk Patent ve Marka Kurumu’na başvuru yapılmalıdır. Ancak, uluslararası geçerliliğe sahip bir koruma talebi için Avrupa Patent Ofisi’ne başvurulmalıdır.

Patent almayı düşünenler için önem taşıyan hususların başında patent başvurusu gelir. Patent başvurusu için ilk olarak Türk Patent Enstitüsü’ne dilekçe ve başvuru için ödenmesi gereken ücretin dekontu teslim edilmelidir. Patent başvurusu son derece ciddi bir süreçtir. Dilekçenin dikkatli ve detaylı bir şekilde hazırlanması gerekir. Patent başvurusunda aşağıdaki bölümler yer almak zorundadır.

• Buluşun konusu ve buluş hakkındaki tüm gelişmeler kısaca özetlenmelidir.
• Buluş; detaylı bir şekilde açıklanmalıdır. Bilhassa buluşun benzerlerine kıyasla farkının ne olduğundan bahsedilmelidir. Ayrıca, buluşun hangi teknolojik gelişmelere yol açabileceği ve faydalarının ne olacağı da açıklanmalıdır. Buluşla ilgili tüm bu hususlar yazılı bir şekilde anlatılmalıdır. Tarifname olarak adlandırılan bu kısım; kesinlikle uzman biri tarafından hazırlanmalıdır.
• Buluşun siyah beyaz taslak resimleri, parça detayları ve teknik resim üzerinde numaralandırılmış haline yer verilmelidir.
• Buluş ile ilgili hangi kısımların korunması gerektiğinden bahsedilmelidir.
• Son olarak, patent başvurusu için gerekli tüm evraklar teslim edilmelidir. Söz konusu evraklar arasında başvuran firma veya kişiye ait bilgiler, buluş sahibinin bilgileri ve vekaletname yer alır.