Medya Çalışanlarına Çocuk Hakları Eğitimi: "Haber Dili Travmatize Etmemeli"

Avrupa Birliği Türkiye Delegasyonu’nun desteklediği "Accountability for Children Advocacy for Rights (ACAR) Projesi" kapsamında, İzmir Ekonomi Üniversitesi ve UNICEF Türkiye iş birliğiyle Diyarbakır’da "Medya Çalışanları İçin Çocuk Hakları Çalıştayı" düzenlendi. Çalıştaya, Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgelerinden çok sayıda gazeteci katılım gösterdi.

Çalıştayın açılışında konuşan İzmir Ekonomi Üniversitesi’nden Doç. Dr. Altuğ Akın, çocuk odaklı haberciliğin etik sorumluluklarına dikkat çekerek, medyada kullanılan dilin çocukların üstün yararını gözetmesi gerektiğini belirtti. Akın, "Çocuğun üstün yararı ilkesinin habercilikte temel alınması, çocuk onurunun korunması açısından büyük önem taşıyor" dedi.

UNICEF Türkiye İletişim Uzmanı Tülay Güler ise UNICEF’in 190’dan fazla ülkede çocukların yaşam koşullarını iyileştirmek ve haklarını korumak amacıyla çalıştığını söyledi. Güler, UNICEF’in yaklaşımında; çocuğun onur ve haklarının her durumda korunması, çocuğun sesine yer verilmesi, travmatize etmeyen bir dilin kullanılması ve haberde çözüm önerilerinin sunulmasının esas olduğunu ifade etti. Güler, medyanın bilinçli haberciliğinin toplumun farkındalığını artırmadaki önemine değinerek, "Medya, çocuk haklarının korunması mevzusunda toplumun bilinçlenmesine öncülük eden en kuvvetli mekanizmalardan biridir" diye konuştu.

İFADE ÖZGÜRLÜĞÜ, MAHREMIYET VE BILGI EDINME HAKLARI TARTIŞILDI

Çalıştayda sunum yapan İstanbul Barosu İnsan Hakları Birimi avukatlarından Benan Molu, "BM Çocuk Haklarına Dair Sözleşme", "Ulusal Hukuki Çerçeve" ve "Uluslararası Etik Standartlar" konularında bilgilendirmeler yaptı. Molu, çocuk hakları konusunda bilinçlenmenin toplumsal gelişme için büyük önem taşıdığına dikkat çekerek, haberlerde ve sosyal medyada bilinçli bir haber dili kullanılmasının önemini vurguladı. Molu, ifade özgürlüğünün yanı sıra çocukların mahremiyetinin gözetilmesinin, medyaya erişimi ile bilgi edinme haklarının kamu yararı ve kamu düzeninin korunmasında önemli olduğunu dile getirdi.

"STK, AKADEMI VE MEDYADA ÇOCUĞUN ÜSTÜN YARARI GÖZETILMELI"

"Çocuk Haberciliği Pratikleri" ve "Medyada Çocuk Temsilleri" oturumlarında konuşan Eskişehir Üniversitesi İletişim Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. İncilay Cangöz, gazetecilerin çocuk hakları odaklı haber kapasitesini geliştirmeyi hedeflediklerini belirtti. Çocukların medyada görünürlüğünün arttığı ve iletişim araçlarına ulaşımının kolaylaştığı bu dönemde, çocuğun üstün yararının sürekli gözetilmesi gerektiğini aktardı.

Prof. Dr. Cangöz, uzun vadede çocuğun üstün yararının benimsenmesi için hesap verebilirlik bilincinin oluşması adına akademi, medya ve yerel yönetimler arasında işbirliğinin önemine dikkat çekti. Cangöz, güçlü savunuculuk yapılabilmesi için haritalama, eğitim çalışmaları, veri tabanları ve çalıştaylarla destek verilmesi gerektiğini belirterek, bu tür çalışmaların çocuklara yönelik şiddet, dışlanma ve ayrımcılık söz konusu olduğunda sivil toplumun raporlama ve kanıt üretme kapasitesini artıracağını söyledi. Çalıştay katılımcılarından Dr. Sarphan Uzunoğlu ise "Dijital ve Yeni Medya Ekosisteminde Çocuk" başlıklı sunumunda sosyal medyaya erişim ve çocukların temsiline ilişkin yeni etik risklere değindi.

Çalıştayın sonucunda katılımcılar, haber grupları oluşturarak ‘Çocukların uyuşturucu bağımlılığının artması ve uyuşturucu kullanım yaşının düşmesi’ konusunu temel alan ve çocuk haklarının gözetildiği haber üretimi üzerine uygulamalı bir atölye çalışması gerçekleştirdi.