Derinlikte mavi çamur: Mariana Çukuru’nda bilinmeyen yaşam keşfedildi

Bilim insanları, Pasifik Okyanusu’nun derinliklerinde, Mariana Çukuru civarındaki tuhaf mavi volkanik çamurlarda yaşamın izlerini keşfetti. Ortalama 3 bin metre derinlikten alınan örneklerde, daha önce bilinmeyen mikroorganizmaların yağ molekülleri bulundu. Araştırmacılar, bu keşfin Dünya’daki yaşamın kökenine ışık tutabileceğini belirtiyor.

Bremen Üniversitesi’nden organik jeokimyacı Florence Schubotz, "Böyle bir mikrobiyal yaşam ortamına dair bilgi edinmek heyecan verici. İlkel yaşamın tam da bu tür ekstrem ortamlarda ortaya çıkmış olabileceğini düşünüyoruz" dedi.

AŞINDIRICI AMA YAŞAMA ELVERİŞLİ

Bu mavi çamur, son derece besin fakiri ve pH değeri 12 gibi aşındırıcı bir ortam sunuyor. İnsan derisine temas ettiğinde ciddi yanıklara yol açabilecek kadar güçlü olan bu ortamda, araştırmacılar mikropların hayatta kalabildiğini tespit etti. Bremen Üniversitesi’nden yerbilimci Palash Kumawat ve ekibi, 2022’de yapılan R/V Sonne seferi sırasında alınan dokuz sediman çekirdeğinden ikisini inceledi.

Çıkarılan örnekler, büyük ölçüde serpantinit ve az miktarda brucite içeriyor. Çamurun üst katmanlarının deniz suyuyla az etkileşime girmesi, parlak mavi rengini korumasını sağlıyor.

MİKROBİYAL YAŞAMIN İZLERİ

Araştırmacılar, serpantinit katmanlarında bakteri ve arkea hücre zarlarına ait yağ molekülleri buldu. Bu moleküller, mikroorganizmaların aşırı alkali koşullara karşı ilk savunma hattını oluşturuyor ve birden fazla mikrop topluluğunun hala bu ekstrem ortamda yaşadığını gösteriyor.

Bu mikroplar enerjilerini metanı kullanıp sülfat tüketerek üretiyor ve bu süreçte aşındırıcı hidrojen sülfür açığa çıkarıyor. Schubotz, daha önce metan üreten mikroorganizmaların bu sistemde var olduğunun yalnızca varsayımsal olduğunu, şimdi ise doğrudan doğrulandığını belirtti.

YAŞAMIN KÖKENİNE IŞIK TUTUYOR

Araştırmacılar, deniz tabanında yaşayan canlıların Dünya’daki toplam biyokütlenin yaklaşık yüzde 15’ini oluşturduğunu ve besin döngülerine önemli katkı sağladığını vurguluyor. Ancak bu yaşam biçimi hakkında hâlâ çok az şey biliniyor. Kumawat ve ekibi, ekstrem koşullara uyum sağlamış bu mikroorganizmaları daha detaylı inceleyerek, Dünya’nın ilkel dönemlerinde yaşamın nasıl ortaya çıkmış olabileceğine dair yeni ipuçları elde etmeyi amaçlıyor.

Bu çalışma, Communications Earth & Environment dergisinde yayımlandı.