Zonguldak’ta kömür ocaklarında skandal: 57 milyon lira için yüzlerce madencinin hayatı tehlikede

Türkiye Taşkömürü Kurumu’nun (TTK) Zonguldak’taki Karadon, Üzülmez ve Bartın Amasra müesseselerine bağlı kömür ocaklarında, 16 Mayıs 2025 itibarıyla iş güvenliği denetimlerinin durdurulduğu öğrenildi. Bu tarihten bu yana ocaklarda herhangi bir resmi denetim yapılmadığı belirtilirken, kararın nasıl alındığı kamuoyunda ciddi soru işaretlerine yol açtı.

MÜFETTİŞLERDEN “KAPATIN” RAPORU

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından görevlendirilen müfettişler, Armutçuk, Üzülmez, Karadon ve Kozlu müesseselerinde incelemelerde bulundu. Armutçuk’ta olağan bir rapor hazırlanırken, Üzülmez, Karadon ve Kozlu’da hayati riskler tespit edildi. Müfettişler, elektrik kesintilerinde devreye girmesi gereken yedek enerji sistemlerinin geç çalıştığını, bunun da işçilerin yaşamını doğrudan tehlikeye attığını raporladı.

PATLAMA VE BOĞULMA RİSKİ

Hazırlanan raporlarda, yerin metrelerce altında çalışan işçilerin nefes almasını sağlayan havalandırma sistemlerinin enerji kesintilerinde bir süre tamamen devre dışı kaldığı belirtildi. Bu durumun, işçilerin oksijensiz kalarak yaşamını yitirmesine ve gaz birikmesine bağlı grizu patlamalarına yol açabileceği vurgulandı. Müfettişler, söz konusu ocakların derhal kapatılmasını ve jeneratör takviyesi yapılmadan üretime devam edilmemesini istedi.

İDDİA: DENETİM YERİNE GERİ ÇEKME TALİMATI

Ancak iddialara göre Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, jeneratör temin edilmesi yerine Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’ndan denetimlerin durdurulmasını talep etti. Bu talep sonrası müfettişlerin ocaklardan geri çekildiği ve denetim sürecinin askıya alındığı öne sürüldü.

57 MİLYON LİRA İÇİN HAYATLAR RİSKTE

Uzmanlara göre, havalandırma sistemlerinin güvenli şekilde çalışabilmesi için her bir ocakta 2 bin 500–3 bin kVA gücünde jeneratör bulunması gerekiyor. Bu kapasitedeki bir jeneratörün maliyeti yaklaşık 450 bin dolar, yani 19 milyon lira. Üç ocak için toplam maliyetin 57 milyon lira olduğu belirtilirken, bu yatırımın yapılmaması nedeniyle yüzlerce madencinin hayatının tehlikeye atıldığı ifade ediliyor.

SOMA VE MADEN FACİALARI HATIRLATILDI

Türkiye’de maden kazalarının acı bilançosu hafızalardaki yerini koruyor. 13 Mayıs 2014’te Manisa Soma’da 301 madencinin yaşamını yitirdiği facia, iş güvenliği ihmallerinin en çarpıcı örneklerinden biri olarak anılıyor. 1941’den bu yana yaşanan maden kazalarında 3 binden fazla işçi hayatını kaybetti. Uzmanlar, Zonguldak’taki mevcut tabloya müdahale edilmemesi halinde yeni faciaların kaçınılmaz olacağı uyarısında bulunuyor.

MADENCİLER ENDİŞELİ

Ocaklarda çalışan maden emekçileri ise denetimlerin durdurulmasıyla birlikte büyük bir belirsizlik içinde. İşçiler, “Yer altında her an ölümle burun burunayız” diyerek yetkilileri sorumluluk almaya çağırıyor.