Yerli Yazılım Ama Dolarla Ödeme: Özel Eğitimde Skandal Biyometrik Uygulama

Milli Eğitim Bakanlığı (MEB), özel rehabilitasyon merkezlerine biyometrik yüz tanıma sistemi kurma zorunluluğu getirdi. Merkezlerin ihale açmadan İNNOVA AŞ üzerinden sistemleri almak zorunda bırakılması ve maliyetlerin piyasanın iki katına çıkması, tartışmaları da beraberinde getirdi.

1 ARALIK’A KADAR ZORUNLULUK

MEB Özel Öğretim Kurumları Genel Müdürlüğü ile Destek Hizmetleri Genel Müdürlüğü’nün talimatıyla, özel rehabilitasyon merkezlerinin 1 Aralık 2025’e kadar İNNOVA’dan yüz tanıma sistemi satın alması zorunlu kılındı. Bakanlık, başka firmalardan alınan sistemleri tanımayacağını açıkladı.

PİYASANIN İKİ KATI FİYAT

Serbest piyasada 40-90 bin TL arasında değişen sistemler, İNNOVA’dan 189 bin TL’ye aldırılıyor. Mevcut sistemlerin geçersiz sayılmasıyla merkezler ek maliyetle karşı karşıya kaldı.

TOPLAM MALİYET 735 MİLYON TL

İNNOVA’nın kurulumdan 671 milyon TL gelir elde etmesi, ayrıca yıllık bakım ücreti olarak kurum başına 425 dolar (toplam 63,4 milyon TL) talep etmesiyle projenin toplam maliyeti 735 milyon TL’ye ulaştı.

DERNEK TEPKİLİ: HUKUKA AYKIRI VE ZORLAYICI

Tüm Özel Eğitim ve Rehabilitasyon Merkezleri Derneği, uygulamayı yargıya taşıdı. Ankara 24. İdare Mahkemesi’nde yürütmenin durdurulması talep edildi. Dernek, mevcut kamera sistemleri varken ikinci kez özel bir şirkete alım yaptırılmasının hukuka aykırı olduğunu savundu. Ayrıca çocukların kişisel verilerinin yasa dışı şekilde işlendiği vurgulandı.

"SUÇLU GİBİ İZLENECEKLER"

Dernek, uygulamanın özel eğitim alan çocuklar için onur kırıcı ve aşağılayıcı olduğunu belirtti:

• Her dersin kamerayla izlenmesi, çocukların "azılı suçlu" gibi kayıt altına alınması anlamına geliyor.

• Biyometrik verilerin özel şirketin elinde bulunması güvenlik risklerini artırıyor.

VERİLER SIZMIŞ, MEB RİSKİ GÖZARDI ETTİ

Sistemin devreye alınmasıyla 6 ay ila 18 yaş arası yaklaşık 500 bin çocuğun kamera görüntüsü ve sağlık bilgileri özel şirkete aktarıldı. MEB’in mevcut dijital altyapısı varken bu zorunluluk hem güvenliği riske attı hem de verilerin gizliliğini ihlal etti. Down sendromlu çocukların da verileri bu kapsamda bulunuyor.

"YERLİ VE MİLLÎ" AMA DÖVİZLE ÖDEME

Bakım ücretleri dolar üzerinden sabitlenirken, sistem "yerli ve millî yazılım" olarak lanse edildi. Kurulum ücreti kısa sürede 189 binden 220 bin TL’ye yükseldi. Uygulama, Kişisel Verilerin Korunması Kanunu’na da aykırı bulundu.

UZMANLAR NE DİYOR?

Hukukçular, MEB’in kamuya ait yazılım kodlarını özel şirkete göndermesinin denetim ve mülkiyet hakkını zedelediğini vurguluyor. Ayrıca çocukların sağlık ve kişisel verilerinin internete sızma riski, uygulamanın en kritik sorunları arasında yer alıyor.