Vatandaşlık maaşı detayları netleşiyor: “Her haneye gelir garantisi sağlanacak”

Son günlerde gündemde yer alan vatandaşlık maaşı uygulaması, dar gelirli vatandaşlar için yeni bir umut kapısı oldu. Cumhurbaşkanlığı’nda görüşülmeye başlanan ve AK Parti’nin seçim beyannamesinde yer alan bu sosyal politika adımı, hanelere gelir güvencesi sağlanmasını amaçlıyor. Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Abdulkadir Yüksel, uygulamanın çerçevesini ve olası etkilerini anlattı.

Doç. Dr. Yüksel’e göre vatandaşlık maaşı, literatürde “evrensel temel gelir” olarak bilinen ve hiçbir koşul aranmadan devletin vatandaşlara düzenli ödeme yapması anlamına geliyor. Dünyada farklı ülkelerde denense de tamamen ulusal çapta uygulanmış bir örnek bulunmadığını belirten Yüksel, Türkiye’de yapılacak çalışmanın hane bazında gelir garantisine dayanacağını söyledi.

“Bir hane için belirli bir gelir eşiği belirlenecek. Örneğin bu sınır 20 bin TL olursa, hane geliri bu tutarın altındaysa aradaki fark devlet tarafından karşılanacak” diyen Yüksel, miktarın henüz kesinleşmediğini ancak asgari ücrete endekslenmesinin daha sağlıklı bir sistem oluşturabileceğini ifade etti.

Uygulamanın gelir dağılımındaki eşitsizlikleri azaltmayı, yoksulluğu hafifletmeyi ve sosyal yardım mekanizmasını sadeleştirmeyi hedeflediğini vurgulayan Yüksel, iş gücü piyasası üzerindeki olası etkiler nedeniyle rakamın dikkatle belirleneceğinin altını çizdi. Liberal ekonomistlerin kayıt dışılık ve işsizlik endişelerine rağmen, aile bazlı vatandaşlık maaşının çalışma motivasyonunu düşürmeyecek seviyede tutulmasının amaçlandığını söyledi.

PİLOT UYGULAMA DEPREM BÖLGESİNDE BAŞLIYOR

Vatandaşlık maaşıyla ilgili çalışmaların, Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı ile Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı tarafından yürütüldüğünü aktaran Yüksel, ilk etapta deprem bölgesi ve yoksulluğun yoğun olduğu büyük şehirlerin pilot olarak seçileceğini belirtti. Uygulamanın detaylarının yakında kamuoyuyla paylaşılması bekleniyor.