Uluslararası Toplumdan İsrail'in İran Saldırısına Kınama

Avustralya Dışişleri Bakanlığı, İsrail ile İran arasındaki gerilimin tırmanmasından endişe duyduğunu belirterek tüm taraflara gerilimi daha da arttıracak eylem ve söylemlerden kaçınmaları çağrısında bulundu. İran'ın nükleer ve balistik füze programının "uluslararası barış ve güvenliğe yönelik bir tehdit oluşturduğu" belirtilerek taraflara diyalog ve diplomasiye öncelik verme çağrısı yapıldı.

Yeni Zelanda Başbakanı Christopher Luxon, İsrail'in İran'a yönelik saldırılarını "tatsız bir gelişme" olarak değerlendirdi. Bölgenin "daha fazla askeri harekata ihtiyacının olmadığını" söyleyen Luxon, tarafları bir araya gelip müzakere etmeye çağırdı.

Japonya Dışişleri Bakanı İvaya Takeşi, İsrail'in İran'a saldırısını bölgedeki durumu tırmandırdığı gerekçesiyle "şiddetle kınadığını" bildirdi. İvaya, tüm taraflardan "azami itidal" göstermelerini talep etti.

Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Lin Cien, ülkesinin İsrail'in İran'a yönelik saldırılarını yakından izlediğini ve olası vahim sonuçlarından endişeli olduğunu dile getirdi. "Çin, İran’ın egemenliğini, güvenliğini ve toprak bütünlüğünü tehdit eden her türlü eyleme ve gerilimi yükseltecek, çatışmayı genişletecek girişimlere karşıdır" ifadesini kullanan Lin, tüm tarafları gerilimi yükseltecek eylemlerden kaçınmaya ve bölgesel barış ile istikrarı teşvik etmeye çağırdı. Çin'in gerilimin düşürülmesi için yapıcı rol oynamaya hazır olduğunu vurguladı.

Umman Sultanlığı Dışişleri Bakanlığı, İsrail'in "vahşi askeri saldırısını şiddetle kınadığını" bildirdi. Saldırının BM sözleşmesini ihlal ettiğini ve uluslararası hukuk ilkelerine aykırı olduğunu belirten Umman, bu tür bir saldırının bölgede istikrarın temellerini baltaladığını kaydetti.

Ürdün Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Sufyan el-Kudat, bu tür ihlallerin bölgenin güvenlik ve istikrarını tehdit ettiğini ve mevcut gerilimi daha da derinleştirdiğini vurguladı. Saldırıyı "BM üyesi bir ülkenin egemenliğine karşı açık bir ihlal" olarak kınayan Kudat, uluslararası toplumu ve BM Güvenlik Konseyi'ni acilen harekete geçmeye çağırdı. Ürdün Dışişleri Bakanı Eymen es-Safedi de saldırıyı "uluslararası hukuku açıkça ihlal eden ve bölgeyi bölgesel bir savaşın eşiğine getiren kışkırtıcı bir adım" olarak nitelendirdi.

Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) Dışişleri Bakanlığı, İsrail'in İran'a yönelik saldırısını kınayarak, bölgesel güvenlik ve istikrar üzerindeki yansımalarından endişe duyduğunu belirtti. BAE, diyaloğun geliştirilmesi ve uluslararası hukuka bağlı kalınmasının mevcut krizlerin çözümü için temel ilkeler olduğunu vurguladı.

Suudi Arabistan Dışişleri Bakanlığı, İsrail’in İran’a saldırılarını şiddetle kınayarak, uluslararası hukuku ve normları açıkça ihlal ettiğini açıkladı.

Katar Dışişleri Bakanlığı, İran'ın egemenliğini ve güvenliğini ihlal eden tehlikeli bir tırmanış olarak nitelendirilen İsrail saldırısını şiddetle kınadı. Bölgenin güvenliğini ve istikrarını tehdit eden bu "tehlikeli tırmanıştan derin endişe duyulduğu" ifade edildi.

Endonezya Dışişleri Bakanlığı, "hukuksuz" olarak nitelendirilen İsrail'in İran'a yönelik saldırılarını şiddetle kınadı. Saldırıların bölgesel istikrarı tehlikeye sürükleyebileceği ve daha geniş çaplı gerilime sebep olabileceği kaydedildi.

Lübnan Cumhurbaşkanı Joseph Avn, İsrail'in İran'a yönelik saldırılarının bölgesel istikrarı korumaya yönelik tüm çabaları baltaladığını söyleyerek, uluslararası toplumu İsrail'in hedeflerine ulaşmasını engellemek üzere harekete geçmeye çağırdı.

Rusya, Kremlinden yapılan ilk açıklamada, İsrail'in İran'a düzenlediği saldırılardan dolayı gerilimin tırmanmasından endişe duyulduğu bildirildi. Rusya Dışişleri Bakanlığı, saldırının BM Şartı ve uluslararası hukuk kurallarına aykırı olduğunu belirterek, egemen bir devlete yapılan saldırıların kabul edilemez olduğunu vurguladı.

Fransa Dışişleri Bakanı Jean-Noel Barrot, X hesabından yaptığı açıklamada, tüm tarafları itidalli davranmaya ve bölgesel istikrarı tehlikeye atabilecek her türlü gerilimden kaçınmaya çağırdı. Fransa'nın İran'ın nükleer programına dair endişelerini dile getirdiğini belirten Barrot, "İsrail’in herhangi bir saldırıya karşı kendini savunma hakkını tekrar ifade ediyoruz" dedi.

İngiltere Başbakanı Keir Starmer, saldırıya ilişkin haberlerin "endişe verici" olduğunu belirterek, tüm tarafları geri adım atmaya ve gerilimi düşürmeye çağırdı.

Belçika Dışişleri Bakanı Maxime Prevot, İsrail'in İran'a saldırılarının bölgede daha fazla istikrarsızlığa yol açmasından derin endişe duyduğunu bildirdi. Prevot, "İsrail'in İran'a yönelik saldırıları ve İran'ın tepkisi, tehlikeli bir dönüm noktasını işaret ediyor" ifadesini kullandı.

İtalya Başbakan Yardımcısı ve Dışişleri Bakanı Antonio Tajani, İsrail'in İran'a saldırmasıyla ilgili gelişmeleri Bakanlığın kriz masasından takip ettiğini ve bölge ülkelerindeki büyükelçileriyle görüştüğünü belirtti. Tajani, "İran ile bir tırmanıştan kaçınılması çağrısında bulundum" diyerek, İtalya'nın tutumunun diyalogdan yana olduğunu vurguladı.

Slovakya Dışişleri Bakanlığı, tüm tarafları son derece itidalli davranmaya, diplomasi ve diyalog yoluyla gerilimi azaltmaya çağırdı.

NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, İran'a saldırıların İsrail'in "tek taraflı eylemi" olduğunu belirterek, ABD de dahil olmak üzere birçok müttefikin gerilimi azaltmak için çalışmasının hayati önem taşıdığını düşündüğünü ifade etti.

BM Genel Sekreter Sözcü Yardımcısı Farhan Haq, BM Genel Sekreteri Antonio Guterres'in Orta Doğu'daki her türlü askeri tırmanışı kınadığını belirtti. Guterres'in "İran ile ABD arasında İran'ın nükleer programının statüsüne ilişkin görüşmeler devam ederken İsrail'in İran'daki nükleer tesislere yönelik saldırılarından özellikle endişe duyduğu" kaydedildi.

Birleşmiş Milletlerin terörle mücadele mevzularında insan hakları özel raportörü Ben Saul, İsrail'in İran'a yönelik saldırılarının, "BM Sözleşmesi'nin 2 (4) maddesi uyarınca yasaklanmış bir güç kullanımı, İran'a kendini savunma hakkı veren 51. madde uyarınca bir silahlı saldırı" olduğunu ifade etti.

Almanya Başbakanı Friedrich Merz, İsrail'in "varlığını ve vatandaşlarının güvenliğini savunma hakkına sahip olduğunu" belirtirken, her iki tarafı da daha fazla tırmanmaya yol açabilecek ve tüm bölgeyi istikrarsızlaştırabilecek adımlardan kaçınmaya çağırdı.

Azerbaycan Dışişleri Bakanlığı, İsrail tarafından İran topraklarına karşı gerçekleştirilen askeri operasyonlardan "ciddi şekilde endişeli" olduklarını ifade ederek, tarafları mevcut fikir ayrılıklarını yalnızca uluslararası hukukun norm ve ilkelerine uygun olarak, diyalog ve diplomatik yollarla çözmeye çağırdı.

İrlanda Başbakan Yardımcısı, Dışişleri ve Savunma Bakanı Simon Harris, Orta Doğu'nun acil bir barış ve istikrara ihtiyacı olduğunu belirterek, tansiyonun daha fazla artmasının çatışmaların bölgeye yayılması riskini de beraberinde getireceğini ve bunun tüm bölge için felaket olacağını söyledi.

Avrupa Birliği (AB) Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, Orta Doğu'daki durumun "son derece endişe verici" olduğunu ifade etti. Tarafları itidal, gerilimi düşürme ve misillemeden kaçınmaya davet eden von der Leyen, diplomatik çözüme "her zamankinden daha acil" gereksinim duyulduğunu belirtti.

Avusturya Dışişleri Bakanı Beate Meinl-Reisinger, Orta Doğu'daki gelişmelerden büyük endişe duyulduğunu belirterek, tüm tarafları azami itidal göstermeye, gerilimi düşürmeye ve diplomasiye dönmeye çağırdı.

Irak Başbakanlık Basın Ofisi, İsrail'in İran'a saldırısını şiddetle kınayarak, bu eylemin uluslararası hukukun temel ilkelerinin ve BM Şartı'nın açık bir ihlali olduğunu belirtti. Uluslararası toplumun bu ihlal karşısında seyirci kalmaması gerektiğini vurguladı.

Kırgızistan Dışişleri Bakanlığı, her iki tarafı azami itidal göstermeye ve mevcut duruma barışçıl bir çözüm bulunması için bölgedeki durumun daha da tırmanmasına yol açabilecek eylemlerden kaçınmaya çağırdı.

Yunanistan Dışişleri Bakanı Yorgos Gerapetritis, bölgede barış ve istikrarın sağlanması için diplomatik temasların yoğunlaştığını ve olası tahliyelere karşı hazırlık yapıldığını açıkladı.

Güney Kore Dışişleri Bakanlığı, İsrail'in İran'a yönelik saldırılarının ardından Orta Doğu'da tansiyonun yükselmesinden "ciddi endişe duyulduğunu" açıkladı.

Ukrayna Dışişleri Bakanlığı, Orta Doğu'daki gelişmeleri endişeyle takip ettiğini ifade etti. Açıklamada, "İran rejiminin, Rusya'nın Ukrayna'ya karşı yürüttüğü yasadışı saldırganlık savaşını desteklediğini ve Moskova'ya Ukraynalıları öldürmek için silah sağladığını hatırlatmak isteriz. İran, Orta Doğu ve ötesinde birçok sorunun kaynağıdır" ifadeleri kullanıldı.