Türkiye’de Satışı Yasaklanan Yeni Nesil Gıdalar Açıklandı!

Yeni düzenlemeyle birlikte Türkiye’de özellikle böcek bazlı içerikler ile domuz kaynaklı bileşen taşıyan hiçbir yeni gıda ürününe satış izni verilmeyecek. Bakanlığın hazırladığı yönetmelik kapsamında “yeni gıda” kategorisine giren ürünler için kapsamlı bir denetim ve bilimsel inceleme süreci uygulanacak.

31 Aralık 2025 Tarihi Dikkat Çekti

Yönetmelikte yer alan detaylara göre, 31 Aralık 2025 tarihinden önce Türkiye’de ticari olarak piyasaya sunulmayan veya yaygın şekilde tüketilmeyen yiyecek ve içecekler “yeni gıda” sınıfında değerlendirilecek. Bu tarihten sonra piyasaya sunulacak birçok alternatif ürün özel değerlendirme sürecinden geçirilecek.

Öte yandan genetiği değiştirilmiş organizmalar (GDO), gıda enzimleri ve mevcut katkı maddeleri ise bu düzenlemenin dışında tutulacak.

Hangi Ürünler “Yeni Gıda” Sayılacak?

Teknolojinin gelişmesiyle birlikte ortaya çıkan birçok ürün artık özel inceleme kapsamında değerlendirilecek. Bakanlığın örnek olarak sıraladığı ürünler arasında şu başlıklar yer aldı:

• Hücre ve doku kültürüyle laboratuvar ortamında üretilen yapay et ürünleri
• Alg, mantar ve mikroorganizmalardan elde edilen alternatif gıdalar
• Nanoteknoloji kullanılarak geliştirilen yeni nesil yiyecekler
• Yapısı değiştirilmiş moleküler içerikler
• Daha önce yalnızca takviye olarak kullanılan bazı maddelerin normal gıdalara eklenmiş halleri

Bakanlık Üç Temel Şart Getirdi

Türkiye’de satış onayı almak isteyen yeni nesil gıda ürünlerinin belirlenen üç temel kriteri karşılaması gerekecek. Buna göre ürünlerin:

• İnsan sağlığı açısından risk taşımadığının bilimsel olarak kanıtlanması
• Tüketiciyi yanıltıcı özellik içermemesi
• Besin değerinin geleneksel ürünlerden düşük olmaması

zorunlu olacak.

Özellikle böcek ve domuz kaynaklı içerik taşıyan ürünlerin ise doğrudan reddedileceği ve izin verilen ürünler listesine alınmayacağı belirtildi.

Şirketler İçin Yeni Başvuru Süreci Başlıyor

Yönetmelikle birlikte üretici ve ithalatçı firmalara da yeni yükümlülükler getirildi. Firmalar piyasaya sunacakları ürünlerin “yeni gıda” kapsamına girip girmediğini önceden tespit etmek zorunda olacak.

Şüpheli durumlarda Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğü’ne resmi başvuru yapılacak. Başvurular ilk aşamada 45 iş günü içinde incelenecek. Ön değerlendirmeyi geçen ürünler daha sonra uzmanlardan oluşan Bilimsel Komisyon tarafından yaklaşık 9 ay sürecek detaylı bir incelemeye alınacak.