Türkiye Psikiyatri Derneği'nden Nihal Candan Olayı Üzerine Yeme Bozukluğu Uyarısı

Türkiye Psikiyatri Derneği (TPD), sosyal medya fenomeni Nihal Candan'ın yaşamını yitirmesinin ardından anoreksiya nervoza hastalığına ilişkin önemli bir açıklama yaptı. TPD, yeme bozukluklarının tedavi edilebilir ruhsal hastalıklar olduğunu vurgulayarak, erken tanının ve toplumsal farkındalığın hayati önem taşıdığını belirtti.

"Kişisel Tercih Değil, Ciddi Bir Ruhsal Hastalık"

TPD Yeme Bozuklukları Çalışma Birimi tarafından yapılan yazılı açıklamada, hasta mahremiyetine ve hastalığın toplumdaki yanlış inanışlarla açıklanmasına dikkat çekildi. Açıklamada, "Anoreksiya nervoza, kişinin beden algısı, yeme davranışı ve kilo ile ilişkili düşüncelerinde belirgin bozulmalara yol açan, ciddi fiziksel komplikasyonlara ve tedavi edilmediğinde yaşam kaybına neden olabilen ruhsal bir hastalıktır. Bu hastalık yalnızca 'zayıflama isteği' ya da 'diyet yapma' olarak görülmemelidir; kişinin benlik algısını, ruh halini ve sosyal ilişkilerini derinden etkileyen tıbbi ve psikiyatrik bir sorundur" ifadelerine yer verildi.

TPD, yeme bozukluğu belirtileri fark edildiğinde ilk olarak bir psikiyatri uzmanına başvurulmasının hayati önem taşıdığını vurguladı.

Yanlış İnançlar ve Medyanın Rolü

Açıklamada, yeme bozukluklarının "irade zayıflığı", "güzellik kaygısı" ya da "sadece genç kadınları etkileyen bir durum" gibi yanlış inanışlarla açıklandığına dikkat çekildi. Oysa yeme bozuklukları her yaş, cinsiyet, beden tipi ve sosyoekonomik düzeydeki bireyleri etkileyebilir. Hastalığın dışarıdan fark edilemeyen derin ve karmaşık psikolojik süreçlerle seyrettiği belirtildi.

Medyanın bu tür konuları haberleştirirken dikkatli ve özenli bir dil kullanması gerektiği vurgulandı. Bireylerin kişisel sağlık bilgileri, beden ölçüleri veya hastalık süreciyle ilgili spekülatif detayların haber konusu yapılmaması gerektiği, bu tür içeriklerin hem ilgili kişilere zarar verebileceği hem de hastalıkla mücadele eden bireyler için tetikleyici olabileceği ifade edildi.

Sosyal Medya ve "İdeal Beden" İmajının Etkisi

TPD, medya ve sosyal medya platformlarında sıkça karşılaşılan "ideal beden" imajları, zayıflığı öven ifadeler ve sağlıksız yeme davranışlarını normalleştiren içeriklerin özellikle risk altındaki genç bireylerde yeme bozukluklarının gelişimine katkıda bulunabileceği konusunda uyardı. Sosyal medya algoritmalarının bu tür içerikleri öne çıkarma eğiliminin etkileri güçlendirebileceği ve sosyal medya üzerinden yapılan karşılaştırmaların beden memnuniyetsizliğini artırarak bireylerin beden algısını olumsuz etkileyebileceği belirtildi. Bu nedenle, yalnızca içerik üreticilerinin değil, platform sağlayıcılarının ve karar vericilerin de bu konuda sorumluluk taşıdığı vurgulandı.

Açıklama, Nihal Candan'ın anoreksiya nervoza nedeniyle 23 kiloya kadar düşüp hayatını kaybetmesinin ardından yapıldı. TPD, bu duyarlı dönemde yeme bozuklukları hakkında doğru ve bilimsel bilgilerin yaygınlaşmasını, toplumsal mitlerin yerini doğru bilgilere bırakmasını temenni etti. Bu farkındalığın, yeme bozukluğu yaşayan bireylerin erken dönemde sağlık hizmetlerine yönlendirilmesinde önemli bir rol oynayacağı vurgulandı.