TCMB’den Altın Piyasasına Müdahale: Yerli Üretim Altın Alımları Geçici Olarak Durduruldu

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), Türkiye’deki madenlerde üretilen altınların alımını geçici olarak durdurma kararı aldı. Sektör temsilcileri ve ekonomi uzmanları, bu adımın iç piyasada oluşan yüksek fiyat farkını azaltacağını ve cari açığın dengelenmesine olumlu yansıyabileceğini belirtiyor.

YÜKSEK FIYAT MAKASI KAPATILMAK İSTENIYOR

2017 yılında başlatılan bir uygulama ile Türkiye’de üretilen altınların satın alma önceliği TCMB’ye aitti. Ancak yeni alınan kararla yerli üretim altın alımları askıya alındı. Uzmanlara göre bu stratejik adımın arkasındaki temel neden, altın ithalatına getirilen kotalar nedeniyle uluslararası piyasa ile iç piyasa arasında 12 bin dolara kadar çıkan fiyat farkını düşürmek. Ekonomim'den Şeyda Uyanık'ın haberine göre, yıllık 40 tona yaklaşan yerli üretimin doğrudan piyasaya sürülmesi, piyasaya nefes aldırmanın yanı sıra cari açığın azaltılmasına da destek sağlayabilir.

Türkiye Madenciler Derneği Başkanı Mehmet Yılmaz, kararın fiyat farkını azaltmaya yönelik olduğunu doğruladı: "Altın ithalatına kota getirilince resmi ithalat azaldı ancak gayriresmî yollar arttı. Bu da uluslararası fiyatlarla Türkiye piyasası arasında ciddi fark yarattı. Merkez Bankası’nın tüm yerli üretimi satın alması, bu makası daha da açmıştı." Yılmaz, TCMB’nin, rezervden altın vermek yerine iç üretimi piyasaya yönlendirerek fiyat istikrarına katkı sağlamayı amaçladığını söyledi.

SEKTÖR TEMSILCILERI SÜRECIN KISA SÜRMESINI BEKLIYOR

TCMB’nin alımları askıya almasının geçici bir duraklama olabileceğini belirten Yılmaz, "Son 4-5 senedir kesintisiz alım yapılıyordu. Daha önce de kısa süreli bir ara verilmişti. Bu sürecin 2-3 ay içinde sona ermesini ve alımların yeniden başlamasını bekliyoruz," dedi. Yılmaz, kararın cari denge üstündeki etkisini ise kısa vadede negatif, ithalatın azalmasıyla uzun vadede pozitif olacağını değerlendirdi.

Altın Madencileri Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Hasan Yücel ise kararın rezerv çeşitlendirmesi veya küresel piyasalardaki oynaklığa karşı bir pozisyon alma amacı taşıyabileceğini dile getirdi. TCMB Eski Kıdemli Ekonomisti Dr. Ali Çufadar ise, Merkez Bankası’nın altın alımlarının para arzı ve döviz kurları üzerinde doğrudan etkili olduğunu belirterek, bu kararın mevcut ithalat kotası uygulamasıyla çelişebileceğini ifade etti.

TÜRKIYE’NIN ALTIN REZERVLERINDE SON DURUM

2025 yılı, TCMB’nin rezervlerini güçlendirmeye odaklandığı bir dönem oldu. Dünya Altın Konseyi verilerine göre Türkiye, 643 tonluk altın rezerviyle dünya sıralamasında 9. sırada yer alıyor. Bu yılın üçüncü çeyreğinde altın alımları bir önceki seneye göre yüzde 13 artış gösterirken, bir önceki çeyreğe kıyasla yüzde 6 azalma kaydetti.

17 Ekim haftası itibarıyla TCMB’nin toplam rezervi 198,4 milyar dolar, altın rezervleri ise 111,2 milyar dolar seviyesindeydi. Ancak 24 Ekim haftasında küresel altın fiyatlarındaki düşüş nedeniyle bu değerin ortalama 5 milyar dolar azalması bekleniyor.