Stanford’ın ikiz deneyi: Vegan beslenme 8 haftada biyolojik yaşı geri çevirdi

Stanford Üniversitesi, yaşlanma araştırmalarında sıkça tartışılan genetik değişken sorununu ortadan kaldırmak için bu kez özdeş ikizleri merkeze aldı. Toplam 21 çift sağlıklı erişkin ikizin dahil edildiği çalışmada, ikizlerden biri sağlıklı omnivor, diğeri ise katı vegan bir diyet programına yerleştirildi. Böylece araştırmacılar, tüm çevresel ve genetik faktörleri minimize ederek yalnızca beslenmenin biyolojik yaş üzerindeki etkisini inceleme fırsatı yakaladı.

8 HAFTADA BİYOLOJİK YAŞTA GERİLEME

Deney süresince katılımcıların biyolojik yaşları, DNA metilasyonuna odaklanan gelişmiş epigenetik saatlerle ölçüldü.
Sonuçlar dikkat çekiciydi: Vegan diyet uygulayan ikizlerde tahmini biyolojik yaş, sadece 8 hafta içinde anlamlı derecede geriledi.

Bu gençleşme etkisi yalnızca epigenetik belirteçlerde değil, aynı zamanda fizyolojik göstergelerde de gözlendi:

• LDL (kötü kolesterol) seviyelerinde düşüş,

• Açlık insülininde iyileşme,

• İnflamasyonla ilişkili yolaklarda metilasyon azalması.

UZMANLAR UYARIYOR: “ETKİ SADECE VEGANLIK MI?”

Her ne kadar bulgular etkileyici olsa da uzmanlar temkinli davranılması gerektiğini belirtiyor. Vegan ikizlerin, daha düşük kalori yoğunluğuna sahip besinlerle beslenmesi ve toplam kalori alımının azalması, dolayısıyla kilo kaybının bu değişimlerde başlıca etken olabileceği vurgulanıyor.
Eleştirmenler, hızlı kilo kaybının beslenme türünden bağımsız olarak epigenetik belirteçleri tek başına değiştirebileceğini hatırlatıyor.

ŞEKERİN YAŞLANDIRICI ETKİSİ: ‘HER GRAM BİR YILBAŞI’

Araştırmanın dikkat çeken bir diğer boyutu ise ilave şeker tüketiminin epigenetik yaşlanmaya etkisi oldu. 2024 yılında yayımlanan ve orta yaş grubundan 242 kadını takip eden bir başka çalışma, şeker alımındaki artışı doğrudan hücresel hasarla ilişkilendirdi.
Bulgulara göre:
Diyete eklenen her gram şeker, epigenetik yaşta artışla bağlantılı.
Üstelik uzmanlar, günde yalnızca 10 gram ilave şekeri kesmenin bile biyolojik yaşı ortalama 2,4 ay geri çevirebileceğini belirtiyor.