Şok eden Dimona iddiası: Almanya İsrail’in nükleer programına yıllardır destek mi veriyor?

İsrail’de yayımlanan bir araştırma haberi, ülkenin nükleer programına ilişkin dikkat çekici iddiaları gündeme taşıdı. Haberde, Almanya’nın 1960’lı yıllardan itibaren İsrail’in Negev Çölü’nde bulunan Dimona nükleer reaktör projesine uzun yıllar boyunca gizli finansman sağladığı öne sürüldü.

Araştırmada, söz konusu mali desteğin Batı Almanya döneminde başlatıldığı ve yıllarca devam ettiği iddia edilirken, bu kaynakların İsrail’in nükleer programının gelişiminde önemli rol oynamış olabileceği değerlendirildi.

DİMONA PROJESİNE ALMAN KAYNAĞI İDDİASI

İsrail’in önde gelen gazetelerinden Haaretz’te yayımlanan araştırmaya göre Negev Çölü’nde kurulan Dimona nükleer reaktörü projesi, 1961 ile 1973 yılları arasında büyük ölçüde Almanya’dan sağlanan finansmanla desteklenmiş olabilir.

Haberde, İsrail ile Fransa arasında 1957’de başlayan nükleer iş birliğinin ardından Almanya ile İsrail arasında da gizli görüşmeler yürütüldüğü ve iki ülke arasındaki güvenlik ilişkilerinin bu dönemde şekillendiği aktarıldı.

Araştırmaya göre dönemin Batı Almanya Şansölyesi Konrad Adenauer ile İsrail Başbakanı David Ben-Gurion’un 1960 yılında New York’ta yaptığı görüşme, iki ülke arasındaki stratejik iş birliğinin önemli dönüm noktalarından biri olarak değerlendiriliyor.

GİZLİ FİNANSMANIN YILLARCA DEVAM ETTİĞİ ÖNE SÜRÜLDÜ

Araştırmada yer alan bilgilere göre Adenauer hükümeti 1961 yılından itibaren İsrail’e gizli kanallar aracılığıyla düzenli mali destek sağladı.

Alman resmi belgelerine dayandırılan verilere göre 1961 ile 1965 yılları arasında İsrail’e toplam 629 milyon Alman markı aktarıldı. Sonraki yıllarda da bu finansmanın sürdüğü ve 1966 ile 1967 yıllarında İsrail’e 160’ar milyon mark daha gönderildiği iddia edildi.

Haberde, 1973 yılına kadar uzanan süreçte ise her yıl yaklaşık 140 milyon marklık ek finansman sağlandığı öne sürüldü.

KREDİLER DAHA SONRA HİBEYE DÖNÜŞTÜ

Araştırmada dikkat çeken bir diğer ayrıntı ise verilen mali desteğin geri ödeme şartlarının daha sonra kaldırıldığı yönündeki iddia oldu.

Haberde, başlangıçta kredi olarak verilen bu fonların yapılan düzenlemelerle geri ödeme zorunluluğunun kaldırıldığı ve böylece fiilen hibe niteliğine dönüştürüldüğü ifade edildi.

Söz konusu finansmanın bugünkü ekonomik değerinin yaklaşık 5 milyar avroya ulaştığı belirtiliyor.

İSRAİL’İN NÜKLEER PROGRAMINDAKİ ROLÜ TARTIŞILIYOR

Araştırmada, bu fonların doğrudan Dimona reaktörünü finanse ettiğine dair kesin bir belge bulunmadığına da dikkat çekildi. Ancak sağlanan kaynakların önemli bir bölümünün İsrail’in nükleer programı ve füze projeleri için kullanılmış olmasının güçlü bir ihtimal olduğu değerlendirildi.

Haberde ayrıca Almanya’nın ilerleyen yıllarda da İsrail’e askeri projelerde destek verdiği ve özellikle Dolphin sınıfı denizaltıların finansmanında rol oynadığı hatırlatıldı.

Araştırma, Almanya’dan sağlanan mali destek sayesinde İsrail’in nükleer programının önemli bir bölümünün İsrailli vergi mükellefleri ya da özel bağışlar yerine Alman kaynaklarıyla finanse edilmiş olabileceğini öne sürüyor.