Polonya’nın Geleceği Sandıkta Belirlenecek: Nefes Kesen Yarış

Polonya’da 2025 Cumhurbaşkanlığı seçimlerinin ilk turunda, Varşova Belediye Başkanı ve liberal-muhafazakâr KO adayı Rafał Trzaskowski yüzde 31,36 oyla lider oldu. Onu yüzde 29,54 oy alan PiS partisinin adayı Karol Nawrocki takip etti. Devlet Seçim Komisyonu sonuçları duyurdu. İkinci tur ise 1 Haziran’da gerçekleşecek. Trzaskowski, Sandomierz’de yaptığı açıklamada ikinci tura hazırlıkların başladığını belirtirken, Nawrocki Gdansk’ta sonucu "beraberlik" olarak nitelendirip seçim koşullarını eleştirdi.

AŞIRI SAĞDAN GELEN OYLAR BELİRLEYİCİ OLACAK

İlk turda üçüncü sırada yüzde 14,81 oy alan Slawomir Mentzen yer aldı. Dördüncü sırada ise aşırı sağcı ve antisemitist tutumlarıyla bilinen Grzegorz Braun, yüzde 6,34 oy aldı. İkinci turda bu iki adayın seçmenlerinin nasıl oy kullanacağı, seçim sonucunu belirleyecek önemli bir faktör olacak. Mentzen, seçim sürecinde Nawrocki’yi sert şekilde eleştirerek onun başkanlığa "yetersiz" olduğunu iddia etmişti; bu da seçmenlerinin doğrudan Nawrocki’ye destek vermesini zorlaştırabilir.

NAWROCKİ’NİN TARTIŞMALI KAMPANYASI

Nawrocki’nin seçim süreci, yaşlı bir kişinin bakımını üstlenme vaadiyle elde ettiği konut nedeniyle tartışmalarla gölgelendi. Vaadini yerine getirmeyen aday, kamuoyundan gelen baskı sonrası daireyi bağışlayacağını duyurdu. Buna rağmen yüksek oy oranı yakaladı. Ayrıca Nawrocki, kampanya döneminde hükümeti "devlet destekli propaganda ve yalanlar"la suçladı.

TUSK HÜKÜMETİ İÇİN KRİTİK EŞİK

Bu seçim, Başbakan Donald Tusk liderliğindeki KO hükümeti için kritik bir sınav niteliğinde. Anayasa reformları, kürtaj yasalarının gevşetilmesi ve hukuk devleti ilkelerine dönüş gibi önemli vaatlerin gerçekleşmesi, cumhurbaşkanlığı seçiminin sonucuna bağlı. Mevcut Cumhurbaşkanı Andrzej Duda, PiS ile yakın ilişkisi nedeniyle bu reformları veto yetkisiyle engelliyordu.

Trzaskowski’nin seçilmesi halinde Tusk’un reform programını hayata geçirmesi mümkün olurken, Nawrocki’nin kazanması durumunda PiS sadece reformları durdurmakla kalmayıp, 2027 parlamento seçimlerine güçlü bir avantajla girebilir.

AVRUPA BİRLİĞİ İLİŞKİLERİ İÇİN REFERANDUM NİTELİĞİNDE

1 Haziran’daki ikinci tur, sadece Polonya’nın iç siyaseti için değil, aynı zamanda Avrupa arenasında da önemli bir dönüm noktası olacak. AB ve NATO ile güçlü bağlar kurmayı vaat eden Trzaskowski’nin karşısında, Macaristan Başbakanı Viktor Orban ve Fransız aşırı sağ lider Marine Le Pen ile yakınlığı bilinen Nawrocki yer alıyor. Bu seçim, Polonya’nın Avrupa Birliği ile olan ilişkilerinin geleceğini belirleyecek kritik bir adım olacak.