Netanyahu Hükümeti Çöküşün Eşiğinde: Koalisyon Ortakları İstifa Etti

Birleşik Tevrat Yahudiliği ittifakının ikinci büyük partisi Agudat Israel'den yapılan açıklamaya göre, "Kudüs İşleri ve Yahudi Mirası Bakanı" Meir Porush, partisinin de İsrail koalisyon hükümetinden istifa edeceğini duyurdu. Bu karar, ittifakın diğer üyesi Degel HaTorah Partisi'nin daha önce istifasını açıklamasının ardından geldi.

HAREDI HAHAMLARINDAN İSTIFA EMRI VE KOALISYON KRIZI

Porush, İsrail Meclisi Dışişleri ve Savunma Komitesi Başkanı Yuli Edelstein'in hazırladığı yeni taslağın, Haredi (Ultra Ortodoks) hahamlarının taleplerini karşılamadığını belirtti ve hahamların Agudat Israel üyelerine istifa emri verdiğini aktardı.

İsrail devlet televizyonu KAN'ın haberine göre, sunulan istifalar 48 saat içinde yürürlüğe girecek. Bu durum, Başbakan Binyamin Netanyahu'nun koalisyonu kurtarmak için yoğun görüşmeler yapmasına neden oldu. İstifaların yürürlüğe girmesiyle Netanyahu'nun koalisyonunda Haredilerden yalnızca Şas Partisi kalacak; ancak onların da gelecek hafta istifa edebileceği belirtiliyor.

NETANYAHU HÜKÜMETI SALT ÇOĞUNLUĞU KAYBETME EŞIĞINDE

Birleşik Tevrat Yahudiliği üyelerinin tamamının istifasının yürürlüğe girmesi durumunda, Netanyahu hükümetinin Meclis'teki milletvekili sayısı 68'den 61'e düşecek. Toplam 120 sandalyeli İsrail Meclisi'nde, 11 üyeli Şas Partisi'nin de istifası halinde, hükümet kritik 61 sandalye sınırının altına düşerek salt çoğunluğunu kaybedecek.

HAREDI YAHUDILERININ ASKERLIK MUAFIYETI TARTIŞMASI

Krizin temel nedeni, İsrail yasalarına göre 18 yaşını geçen her bireyin zorunlu askerlik hizmetini yapması gerekirken, Haredilerin yıllardır bu askerlikten muaf tutulması oldu. 7 Ekim 2023'ten itibaren Gazze Şeridi'nde artan askeri ihtiyaç, Haredilerin askere alınması konusunu tekrar gündeme getirdi.

İsrail Yüksek Mahkemesi, 25 Haziran 2024'te Haredi erkeklerin zorunlu askerlikten muaf tutulmasının yasal dayanağının bulunmadığına ve askere uygun olanların göreve alınması gerektiğine karar vermişti. Hükümetin, yaklaşık 80 bin askere alınmaya uygun Haredi erkekten 24 binine celp gönderdiği ve Temmuz itibarıyla 2025-2026 askerlik yılı için kalanlara emir göndereceği kaydedilmişti.

Ultra Ortodoksların askerlikten muaf tutulmasını sağlayacak bir yasa çıkarılamaması nedeniyle Netanyahu'nun Haredi koalisyon ortakları Meclis'i boykot etmeye başlamış, bu da Meclis'in fesih oylamasına kadar varan bir siyasi krize yol açmıştı. Sorun henüz çözülememiş olmasına rağmen fesih oylamasında yeterli çoğunluk sağlanamamıştı.