Mehmet Tunç’un cezası Cumhurbaşkanlığı kararıyla kaldırıldı

15 Temmuz 2016'da gerçekleşen darbe girişiminin ardından, birçok kişi anayasal düzeni ortadan kaldırmaya teşebbüs suçundan yargılandı ve ceza aldı. Bu isimlerden biri olan Mehmet Tunç, aynı yıl İstanbul Büyükşehir Belediyesi’nde Sivil Savunma Sekreteri olarak görev yapmaktaydı. İstanbul 26. Ağır Ceza Mahkemesi tarafından "anayasal düzeni ortadan kaldırmaya teşebbüs" suçundan ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına çarptırıldı.

CUMHURBAŞKANLIĞI KARARI VE RESMİ GAZETE’DE YAYIMLANMASI

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın imzasıyla yayımlanan karar Resmî Gazete’de ilan edildi. Karar metninde, İstanbul 26. Ağır Ceza Mahkemesi’nin 25 Mayıs 2018 tarihli ve E:2017/208, K:2018/84 sayılı dosyasında, Mehmet Tunç’un anayasal düzeni ortadan kaldırmaya teşebbüs suçundan ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası aldığı belirtildi.

Kararın devamında ise Adalet Bakanlığı’nın 7 Eylül 2023 tarihli yazısı ile Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Kurulu’nun 24 Mayıs 2023 tarihli raporunun, Tunç’un "kocama hali" kapsamında olduğunu ortaya koyduğu ifade edildi. Buna bağlı olarak, Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın 104. maddesinin 16. fıkrası uyarınca kalan cezanın kaldırılmasına karar verildiği kaydedildi.

"KOCAMA HALİ" NEDİR VE NE ANLAMA GELİR?

Hukuki literatürde "kocama hali" olarak adlandırılan durum, mahkumun sağlık ve yaş koşullarının ağır cezanın infazını gereksiz ya da insanlık dışı hale getirdiği durumları ifade eder. Yaşlılık, kronik hastalıklar veya ağır engellilik gibi nedenlerle mahkumun cezaevinde kalmasının kamu düzeni açısından artık zararlı olmadığı, insan hakları perspektifinden değerlendirilir. Bu kapsamda, ilgili kurumlar mahkumun kalan cezasının kaldırılması yönünde karar verebilir.

TÜRKİYE’DE YAŞLILIK VE SAĞLIK GEREKÇELİ CEZA KALDIRMA UYGULAMALARI

Türkiye’de ceza infazında sağlık sorunları ve yaşlılık gerekçesiyle af veya ceza kaldırma kararları zaman zaman uygulanmaktadır. Bu uygulamalar, hem ulusal hukuk hem de uluslararası insan hakları standartlarıyla uyumludur. Adalet Bakanlığı ve Adli Tıp Kurumu, mahkumların sağlık durumlarını titizlikle inceleyerek, gerekli gördüklerinde kalan cezaların kaldırılması için Cumhurbaşkanlığı’na öneride bulunabilmektedir. Mehmet Tunç’un cezasının kaldırılması da bu uygulamaların bir örneği olarak değerlendirilebilir.

Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın imzasıyla alınan karar ile, 15 Temmuz darbe girişimi kapsamında yargılanan ve ağırlaştırılmış müebbet cezası alan Mehmet Tunç’un kalan cezası sağlık ve yaşlılık gerekçesiyle kaldırıldı. Bu gelişme, ceza infazında insani koşulların ve bireylerin sağlık durumlarının dikkate alınmasının önemini bir kez daha ortaya koydu. Hukuki süreçlerde yaşlılık ve sağlık durumları gözetilerek adaletin hem sert hem de insani bir biçimde uygulanması gerektiği mesajı verildi.