Mahfi Eğilmez: Enflasyondaki Düşüş İşsizliği Artırıyor

Ekonomist Mahfi Eğilmez, kaleme aldığı yazısında Türkiye’de son yıllarda uygulanan enflasyonla mücadele politikalarının istihdam üzerindeki yansımalarını ele aldı. Eğilmez’e göre, enflasyondaki düşüş süreciyle birlikte işsizlik oranlarında artış yaşanıyor. Bu durum, ekonomi literatüründe oldukça bilinen ve 20. yüzyılın önde gelen teorilerinden biri olan Phillips Eğrisi ile örtüşüyor.

Phillips Eğrisi, 1958 yılında Yeni Zelandalı ekonomist Alban William Phillips tarafından ortaya konmuştu. İngiltere ekonomisine ait veriler ışığında yapılan çalışmada, işsizlik oranı ile ücret artışı arasında ters yönlü bir bağ olduğu gözlemlenmişti. Bu model zamanla, doğrudan enflasyon oranlarıyla ilişkilendirilerek geliştirilmişti.

Eğilmez, bu teoriyi Türkiye ekonomisine uyarlayarak, 1990–2024 yılları arasındaki yıllık enflasyon ve işsizlik verilerini grafik üzerinde karşılaştırdı ve aralarındaki ilişkiyi gözler önüne serdi.

Eğilmez’in yazısından ilgili bölüm şu şekilde:

"Buna göre Türkiye’de enflasyon oranıyla işsizlik oranı arasında biri artarken diğeri azalır şekilde gelişen (ters yönlü) ve kuvvetli bir ilişki olduğunu enflasyonu düşürmenin bedelinin işsizliğin artması olarak çıktığını söylememiz mümkündür.

Enflasyonla işsizlik arasındaki bu ters yönlü ilişki bizlere enflasyonun asla denetimden çıkarılmaması gerektiğini gösteriyor. Bu analiz bizlere enflasyon denetimden çıkıp da yükseldiğinde yeniden düşürebilmek için bu kez istihdamdan fedakârlık etmek gerektiğini anlatıyor.

Phillips Eğrisi analizi, belirli bir eğilimi gösterdiği için dikkate alınması gereken bir analizdir. Bu tür analizlerin doğru neticeleri vermesinin ve yol gösterici temel kuralı ise, kullanılan verilerin (enflasyon ve işsizlik oranı) gerçekleri yansıtacak şekilde doğru olarak tespit edilmesidir.

İşsizlik oranını, çalışmaya hazır olduğu halde iş arama kanallarına başvurmadığı için işsiz olarak görünmeyenleri de katarak bulduğumuz geniş işsizlik oranı olarak aldığımızda işsizlik oranının enflasyon düşüşüyle azalmadığını arttığı görürüz."