Kayıp Şehir Togu Balık'ta Arkeolojik Çalışmalar Sürüyor

Türk İşbirliği ve Koordinasyon Ajansı Başkanlığının (TİKA) desteğiyle, Bilge Kağan ve Kül Tigin kitabelerinde adı geçen ancak bugüne dek yeri tespit edilemeyen Dokuz Oğuzların kayıp kenti Togu Balık'ın keşfi ve kazı çalışmaları devam ediyor. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi ve Moğolistan Bilimler Akademisi iş birliğinde 2024 yılında başlayan bu önemli proje, tarihin karanlık sayfalarını aydınlatmayı hedefliyor.

Çok Yönlü Bir Ekip Sahada: Saray Kalıntıları ve Kurganlar İnceleniyor

30 kişilik geniş bir ekiple yürütülen çalışmalarda arkeologlar, filologlar, jeomorfologlar ve botanikçiler disiplinler arası bir yaklaşımla birlikte çalışıyor. Şehri ve yakın çevresini farklı açılardan anlamlandırmaya çalışan kazı ekibi, bu yıl iki ana noktaya odaklanmış durumda:

• Saray Kalıntısı: Şehir merkezinde saray kalıntısı olduğu düşünülen yapı üzerinde yoğun bir çalışma yürütülüyor.
• Kurgan Kazıları: Şehrin çevresindeki kurganlarda (mezarlarda) kazılar yapılarak, Dokuz Oğuzların ölü gömme ve cenaze ritüelleri hakkında bilgi edinilmesi amaçlanıyor.

Kazı çalışmalarıyla eş zamanlı olarak yürütülen yüzey araştırmalarında ise şehir çevresindeki petroglifler (kaya resimleri), damgalar ve kitabeler tespit edilmeye çalışılıyor. Bu sayede, şehrin kurulduğu bölgenin tarihi durumu ve bu coğrafyayı kullanan diğer boylar da gün yüzüne çıkarılacak.

Tarımsal Faaliyetler ve İklim Değişiklikleri İçin Sondajlar Yapılıyor

Araştırma kapsamında jeomorfologlar tarafından şehir ve çevresinde sondaj çalışmaları da yürütülüyor. Bu sondajların temel amacı, bölgede tarih boyunca gerçekleştirilen tarımsal faaliyetleri anlamak. Eğer bölgede tarımsal faaliyetler yapıldıysa, sondajlar aracılığıyla bitki tohumlarına ulaşarak bu faaliyetlerin niteliği belirlenecek. Yapılan sondajların aynı zamanda bölgedeki iklim ve ortam değişimlerine dair önemli veriler sunması bekleniyor.

Ekibin botanik uzmanları ise kazı ve yüzey araştırmalarına ek olarak, şehir ve çevresinde Orta Çağ'da yapıldığı düşünülen potansiyel tarım aktiviteleri ve yenilebilir bitki çeşitliliği üzerine araştırmalar yürütüyor.

TİKA, bu kapsamlı kazı çalışmalarında görev yapan uzman ve arkeologların barınma ihtiyaçlarını karşılamak üzere bir çadır kampı kurarak gerekli arkeolojik malzeme ve ekipman desteğini de sağladı.