Kapanma ABD’yi Sarstı: Ekonomi, Sağlık ve Ulaşımda Belirsizlik Hâkim

ABD’de Cumhuriyetçiler ve Demokratlar arasındaki Obamacare (sağlık sigortası reformu) sübvansiyonları krizi, federal hükümetin kapanmasına yol açtı. 2019’dan bu yana ilk kez yaşanan bu kapanmada, Kongre binasında büyük bir belirsizlik hakim. Cumhuriyetçiler yedi haftalık geçici bütçe planının onaylanmasını talep ederken, Demokratlar kritik tavizler olmadan bu plana destek vermiyor.

Senato, kapanmanın süresine ilişkin belirsizlik içinde Çarşamba sabahı bütçe planını yeniden oylamaya hazırlanıyor. Başkan Donald Trump ve bütçe ofisi ise, kapanmayı hükümeti küçültmek için bir fırsat olarak görüyor.

Cumhuriyetçi Senatör Josh Hawley, kapanmanın federal çalışanlar için ağır bir bedel oluşturduğunu belirtirken, Demokrat Senatör Sheldon Whitehouse ise başta endişeli olduklarını açıkladı.

DEMOKRATLAR İÇİN BASKI ARTIYOR

Demokratlar içinde özellikle Senato Azınlık Lideri Chuck Schumer üzerinde yoğun bir baskı var. Bazı Demokrat senatörler Cumhuriyetçilerin teklifine destek verirken, Schumer ve birçok üye geri adım atmayacağını ilan etti. Senatör Catherine Cortez Masto, Angus King ve John Fetterman destek verirken, Jeanne Shaheen ve Maggie Hassan "hayır" oyu kullandı. Shaheen, Obamacare sübvansiyonları müzakeresini zorlamak amacıyla bu kararı aldığını söyledi.

Söz konusu sübvansiyonlar, 2025 yılı için rekor 24 milyon kişiyi Obamacare’e kayıt ettirdi. Ancak sona ermesi halinde 2026’da primlerin ortalama %75 artması öngörülüyor.

KAPANMANIN GÜNDEME YANSIMALARI

Çalışanlar: Yaklaşık 750.000 federal çalışan ücretsiz izne gönderilecek, bazı kritik görevlerde çalışanlar maaş almadan görevine devam edecek.

Ekonomi: Çalışanların günlük toplam 400 milyon dolarlık maaşı durabilir, piyasada belirsizlikler artıyor.

Ulaşım: Hava trafik kontrolörleri ve güvenlik çalışanları görevde kalacak, uçuşlarda gecikmeler ve uzun güvenlik kuyrukları görülebilir.

Müzeler ve parklar: Smithsonian müzeleri ve Ulusal Hayvanat Bahçesi açık kalacak; Ulusal parkların durumu belirsiz.

Sosyal güvenlik ve sağlık: Emekli ve engelli ödemeleri ile Medicare ve Medicaid hizmetleri devam edecek, ancak bazı programlar askıya alınabilir.

Gaziler: Kritik hizmetler sürecek, ancak bazı programlar kapanma süresince duracak.

SOSYAL VE EKONOMİK BELİRSİZLİKLER

Kapanma, ABD’de hükümetin temel işleyişini sekteye uğratırken, ekonomik ve sosyal etkileri sınırlı kalmayacak. Başkan Trump’ın Demokratlar üzerindeki baskısı ve Cumhuriyetçilerin bütçe planına ısrarı, anlaşmazlığın çözümünü zorlaştırıyor. Bu süreçte hem federal çalışanlar hem de Amerikan halkı kapanmanın süresini merakla takip ediyor.