İTÜ’nün deprem raporu korkuttu: "259 yıldır biriken enerjinin yüzde 88’i hâlâ yerinde duruyor"

İstanbul Teknik Üniversitesi (İTÜ) Maden Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Mustafa Kumral ve ekibinin hazırladığı "23 Nisan 2025 Orta Marmara Sırtı Depremi" başlıklı ön rapor, Marmara Bölgesi'nde gerçekleşen depremin detaylarını paylaştı. Rapora göre, depremin merkez üssü Marmara Denizi'nde yer alırken, 13 saniye süren sarsıntı, 26 Eylül 2019’daki Silivri depreminin güneyinde gerçekleşti.

ARTÇI SARSINTILAR VE DERINLIK VERILERI

Raporda, 25 Nisan itibarıyla bölgede 291'in üzerinde artçı sarsıntı kaydedildiği belirtilirken, bazı artçı depremlerin 30 kilometre derinliğe kadar ulaştığı ifade edildi. Artçıların, ana fayın kuzey kısmındaki Kumburgaz Havzası ve ikincil fay hatlarında yoğunlaştığı bilgisi verildi.

DEPREMIN ENERJI DURUMU VE GERILIM BOŞALMASI

2025'teki depremle, 1766'dan bu yana biriken sismik gerilimin yalnızca %12'sinin boşaldığı belirtilerek, faydaki enerjinin büyük kısmının hâlâ birikmiş olduğu vurgulandı. Rapora göre, bu durum büyük bir depremin habercisi olmamakla birlikte, fayın büyük kısmının hala aktif olduğunu gösteriyor.

EN YÜKSEK İVME KÜÇÜKÇEKMECE'DE ÖLÇÜLDÜ

Depremin İstanbul'da en yüksek ivme değeri Küçükçekmece'de ölçüldü. Marmara Bölgesi'ndeki diğer ilçelerde de yüksek ivme değerleri kaydedildi. Raporda, ivme değerlerinin zemin özellikleri, topoğrafya ve jeolojik yapıya bağlı olduğu, yeni nesil dinamik modellerle daha iyi anlaşılacağı ifade edildi.

KUMBURGAZ FAYI VE FAY KIRILMALARI

Prof. Dr. Cenk Yaltırak, depremin Kumburgaz segmentinin yalnızca 20 kilometrelik kısmında gerçekleştiğini ve fayın büyük kısmının hâlâ aktif olduğunu belirtti. Yaltırak, geçmişteki büyük depremler ve artçı sarsıntıların, büyük deprem senaryolarına işaret ettiğini ve çoklu fay kırılmalarının dikkate alınması gerektiğini vurguladı.

7,8 BÜYÜKLÜĞÜNDEKI DEPREM SENARYOSU

Yaltırak, Marmara için öne sürülen 7,8 büyüklüğündeki deprem senaryosunun bilimsel hesaplamalarla desteklendiğini belirtti. Bu tür büyük depremler için doğru mühendislik hesaplamaları ve kentsel dönüşüm planlaması yapılmasının önemini dile getirdi.

TOPLUMUN DEPREM ALGISI VE RISK YÖNETIMI

Yaltırak, toplumun depremlerle ilgili yanlış algılarla hareket ettiğini ve doğru bilgilere dayanarak risk yönetiminin yapılması gerektiğini belirtti. Depremlerin tahmin edilemez olduğu, ancak en büyük riske karşı hazırlıklı olunması gerektiği ifade edildi.