İsrail'de Siyasi Kriz: Haredi Partiler Koalisyondan Çekildi

İsrail devlet televizyonu KAN'ın haberine göre, Ultra-Ortodoks (Haredi) Birleşik Tevrat Yahudiliği Partisi lideri Meir Goldknopf, Haredilerin askere alınmasına yönelik yasa çıkarılmaması nedeniyle hükümete istifasını sundu. Goldknopf, meclisin feshiyle ilgili tasarının genel kurulda kabul edilmemesini protesto ederek istifa etti ancak Knesset’e geri dönme planı bulunuyor.

Birleşik Tevrat Yahudiliği ittifakının bir parçası olan Agudat Israel Partisi ise hem hükümetten hem koalisyondan çekilerek muhalefete geçme kararı aldı. Bu gelişmeyle birlikte Netanyahu hükümetinin meclisteki sandalye sayısı 64’e düştü.

Öte yandan, meclisin feshedilmesine dair önerge, yeterli desteği alamadığı için reddedildi. Bu nedenle önerge, önümüzdeki altı ay boyunca yeniden gündeme getirilemeyecek.

İsrail Başbakanı Netanyahu'nun oğlu Yair Netanyahu da sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı açıklamada, Goldknopf’un istifasını memnuniyetle karşıladığını belirterek, "Necef ve Celile’yi Araplara satmaktan başka bir şey yapmadı" dedi.

HAREDILERIN ASKERLIK MUAFIYETI TARTIŞMASI

İsrail yasalarına göre, 18 yaşını geçen herkes zorunlu askerlik hizmetine tabiyken, Haredi toplumu uzun süredir bu yükümlülükten muaf tutuluyor. Ancak özellikle 7 Ekim 2023’te başlayan çatışmalardan bu yana, ordunun artan asker ihtiyacı Haredilerin durumu üzerindeki baskıyı artırdı.

İsrail ordusu, savaş bölgelerinde görev yapmak üzere yaklaşık 12 bin yeni askere ihtiyaç duyduğunu belirtirken, Haredi gençlerin askere alınması tekrar gündeme geldi.

İsrail Yüksek Mahkemesi de 25 Haziran 2024’te aldığı kararla, Haredi erkeklerin askerlikten muaf tutulmasının yasal bir temeli olmadığını ve uygun olanların göreve çağrılması gerektiğini ilan etti.

Nüfusun yaklaşık %13’ünü oluşturan Haredi topluluğu, zorunlu askerliğe karşı çıkarak hayatlarını Tevrat çalışmalarına adadıklarını savunuyor. Koalisyonun Haredi ortakları, bu grubun muaf tutulması için yeni bir yasa çıkarılması konusunda Başbakan Netanyahu’ya baskı uyguluyordu.

Meclisin feshedilmesine yönelik öneriye Haredi partiler başlangıçta destek vereceklerini açıklamıştı. Ancak Şas Partisi ve Birleşik Tevrat Yahudiliği ittifakındaki Tevrat Sancağı grubu hükümetle anlaşmaya vardı. Böylece tasarı, ön oylamada 61'e karşı 53 oyla reddedildi.