İran’dan Kürk Mantolu Madonna’ya ''öpücük’ sansürü

Yazar Sabahattin Ali’nin 1943 yılında yayınladığı ve Türk edebiyat tarihinin en sevilen romanları arasında yer alan ''Kürk Mantolu Madonna’yı Ankara’da yaşayan Tebrizli mütercim tercüman ve ressam olan Zeynep Abdi Golzar, sıra dışı bir aşk hikâyesi olması,  kullanılan dilin yalınlığı ve edebi zenginliği açısından Farsçaya çevirme kararı aldı.

Hürriyet gazetesinden Umut Erdem'in haberine göre, Golzar, kitabın çevirisini İran’da bir yayınevine gönderdi. Yayınevi ise İran yasaları gereği, onayın verilmesi için çeviriyi Kültür ve İslami İrşat Bakanlığı’na gönderdi. Kitabın onaylanmasını bekleyen Golzar’a bakanlıktan bir yazı geldi. Bakanlık kitabın yayınlanabilmesi için metinde bazı değişikliklerin yapılmasını istedi. Romanda geçen tüm ''öptü’ fiillerinin iptal olması şartı iletildi.

Bunun üzerine Golzar, kitabın 71’inci sayfasında yer alan "Onu çıplak sırtından öptü" cümlesini "Dudaklarını onun çıplak sırtına yaklaştırdı" olarak değiştirdi. 120’inci sayfada yer alan "Yüzünü yanağıma koydu" ifadesi de kitaptan tamamen çıkarıldı. Golzar, bu bölümlerin çıkarılması ile ilgili olarak şöyle konuştu:

"Onu çıplak sırtından öptü'' ifadesinin kaldırılması istendi. Ben de acaba ne yapabilirim diye düşündüm. Bazı yerleri kilit cümleler ve tamamen kaldırmak istemedim. Sıkıntı öpmekte olduğu için, ''dudaklarını onun çıplak sırtına yaklaştırdı’ diye değiştirdim. ''Yüzünü yanağıma koydu’ ifadesini de tamamen kaldırmamı istediler. Onu değiştiremezdim, mecburen kaldırdım. ''Biraz içtikten sonra sarhoş olmuştu, sıcak nefesi yüzüne değdi’ cümlesinin de kaldırılmasını istediler. Değiştirme olanağım yoktu bu cümleyi de kaldırdım.''

CANİSTAN'A YANIT GELMEDİ

Yapılan değişikliklerin ardından bakanlığın kitabın basımına onay verdiğini kaydeden Golzar, “Kitap birinci baskısında bin tane basıldı ve hepsi satıldı. Şu anda da matbaada ikinci baskı aşamasına geçildi'' dedi. Son olarak da Yusuf Atılgan’ın “Canistan'' kitabını çevirdiğini belirten Golzar, “Yusuf Atılgan’ın güçlü bir yazar olduğunu duydum. ''Aylak Adam’ı okudum; ama çevirmek bana biraz zor geldi. Sonra baktım ''Canistan’da bir köy hayatı anlatılıyor. Her kültürde yaşanan olaylar var. İran’a da uygun olacağını düşündüm. 25 Kasım’da bakanlığa onay almak için gönderdik, ama bugüne kadar yanıt gelmedi'' diye belirtti.