İran’da yeni ‘başörtü’ yasası: Uyuşturucu kaçakçılığından daha ağır cezalar geliyor

Yeni yasa 10 yıla kadar hapis, kurala uymayana hizmet veren işletmenin kapatılması ve kurala uymayan çocukların da gözaltına alınabileceğini belirtiyor.

İran’da, uyuşturucu kaçakçılığına yönelik cezalardan daha sert cezalar öngören yeni başörtüsü yasası tasarısının tüm ayrıntıları ortaya çıktı.

Middle East Eye’ın haberine göre, sert bir başörtüsü yasası üzerinde çalışan yetkililer, kıyafet yasasına uymayan kadınları, 10 yıla kadar hapis ve yüzlerce dolar para cezasına çarptırılabilecek

Tanımladığı çeşitli “ihlaller” için bir dizi cezai tedbir öngören yasa tasarısı, yalnız kadınları değil erkekleri de cezaya tabi tutabilecek.

Sokakta “uygunsuz kıyafet” giydiği tespit edilen erkek ve kadınlar; ilk “ihlaller” için “altıncı derece”, sonraki “ihlaller” için ise “beşinci derece” olarak sınıflandırılan para cezalarıyla karşı karşıya kalacak.

İlk “suçlar” için 100 ila 500 dolar; ikinci ila dördüncü “suçlar” için 500 ile 1000 dolar arasında değişen para cezaları gündemde. Daha sonraki “suçlar” için ise 1000 ila 2 bin dolar para cezası verilecek.

Yasa ayrıca “kadınlar için uygunsuz kıyafetleri” de belirliyor. Kısa kollu giysiler, yuvarlak yakalı tişörtler, üç çeyrek boy pantolonlar ve yırtık pantolonlar; “kadınlar için uygunsuz kıyafetler” olarak belirlenecek. Erkekler için ise düşük bel pantolon yasağı gelecek.

Parlamento Adalet Komisyonu, “uygunsuz kıyafet” giymeyi “suçu yeniden işleyenler” için 6 bin dolara ulaşabilecek önemli para cezaları, potansiyel tutuklama ve 5 ila 10 yıl arasında değişen hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verdi.

SİVİLLERE YAKALAMA YETKİSİ VE İHBARCILIK GÖREVİ

Yeni tasarı, vatandaşlara kolluk kuvvetlerinin yokluğunda suçluları yakalama ve yasalara uymayan kişileri ihbar etme görevi veriyor.

Ayrıca, öğretmenler de dahil olmak üzere işyerinde başörtüsü takmayan kamu çalışanları, 6 aydan 2 yıla kadar hükümetten ve kamu hizmetlerinden potansiyel olarak çıkarılmanın yanı sıra, kamu uyumsuzluğu için uygulanan cezalara benzer cezalarla karşı karşıya kalmaktadır.

BAŞÖRTÜSÜ KURALLARINA UYMAYANLARA HİZMET VERENLER İŞTEN ATILABİLİR

Tasarı ayrıca, turizmle ilgili yerlerde başörtüsü takmayan veya kıyafet kurallarına uymayan kişilere hizmet verilmesinin iş akdinin feshine yol açmasını öngörüyor. Cezalandırılan kişi aynı alanda iki yıla kadar çalışmaktan men edilme riskiyle de karşı karşıya kalacak. Ayrıca “uygunsuz” giysiler giyen kadınlara hizmet verdiği tespit edilen işletmekler, kapatılma ve diğer ciddi yaptırımlarla karşılaşacak.

“Yasa dışı kıyafetleri” teşvik eden bir işletmeden web üstünden mal veya hizmet satın alan kişiler, satın aldıkları ürünün 3 ila 4 katı tutarında para cezası ödeme riskiyle karşı karşıya kalacak.

Üniversite kampüslerinde ise “uygunsuz kıyafet” ilk olarak üniversitenin kendi disiplin yönetmelikleri çerçevesinde ele alınacak. “İhlaller” daha sonra polise sevk edilecek.

Sosyal medyada başı açık kadınların yer aldığı görüntülerin yayımlanması da 100 ila 500 dolar arasında değişen para cezalarıyla cezalandırılacak.

ÇOCUKLARA DA UYGULANACAK

Yasanın bir diğer tartışmalı yönü ise 18 yaşından küçüklere yönelik cezalarla ilgili.

Parlamento Kültür Komisyonu üyesi Hüseyin Celali; 18 yaşından küçüklerin eğitim, istihdam ve bankacılık hizmetlerine erişim dahil olmak üzere çeşitli imtiyaz ve sorumluluklara sahip olduğunu ileri sürerek reşit olmayanlara yönelik para cezalarını destekliyor.

Celali, başörtüsü yasasını ihlal etmenin bu ayrıcalıkların askıya alınması ve mali cezalarla sonuçlanacağını doğruladı.

UYUŞTURUCU KAÇAKÇILARINDAN DAHA SERT CEZALANDIRILACAKLAR

Yasa ayrıca, başörtüsü takmayan yabancı ülke vatandaşlarına da ülkeden sınır dışı edilmelerine yol açabilecek mali cezalar getiriyor.

Adının açıklanmaması kaydıyla konuşan bir avukat, başörtüsü yasasına uymamanın ağır neticeleri ile diğer suçların faillerine verilen cezalar arasında bir karşılaştırma yaptı. 5 kilogram kokain üretmek 100 ile 400 dolar para cezasına ve 15 yılar kadar hapis cezasına yol açıyor.

Avukat, “Bu cezayı başörtüsü takmayan bir kadınla karşılaştırın. Bu yasaya göre yalnız 280 milyon tümene kadar para cezasına çarptırılmakla kalmıyor, aynı zamanda polis gücüne ek olarak insanlar onu hemen tutuklayıp gözaltına alabiliyor” dedi.