İran’da güç dengesi değişti iddiası: Ülkeyi Hamaney yerine generaller mi yönetiyor?

ABD merkezli The New York Times tarafından ortaya atılan çarpıcı bir iddia, İran’daki güç yapısının köklü biçimde değişmiş olabileceğini öne sürdü. Gazeteye konuşan çok sayıda üst düzey kaynağa göre, ülkede dini liderlik makamındaki otorite zayıflarken, yönetim fiilen askeri kadroların eline geçmiş durumda.

HAMANEY’İN SAĞLIK DURUMU GÜNDEMDE

İddiaya göre, İran’ın dini lideri Mücteba Hamaney, daha önce düzenlenen saldırıda ağır yaralandı ve o tarihten bu yana kamuoyundan uzak bir şekilde yaşamını sürdürüyor. Aynı saldırıda babası Ali Hamaney’in hayatını kaybettiği öne sürülürken, Mücteba Hamaney’in ciddi fiziksel travmalar geçirdiği ve tedavi sürecinin devam ettiği ifade ediliyor.

Yetkililere dayandırılan bilgilere göre, Hamaney’in birden fazla ameliyat geçirdiği, konuşmasını zorlaştıran sağlık sorunları yaşadığı ve bu nedenle uzun süredir herhangi bir görüntü ya da sesli mesaj paylaşmadığı iddia ediliyor.

YÖNETİMDE ASKERİ ETKİ ARTIYOR

Haberde en dikkat çeken noktalardan biri ise, İran’daki karar alma mekanizmasının değiştiği yönündeki değerlendirmeler oldu. Buna göre, Islamic Revolutionary Guard Corps (Devrim Muhafızları) bünyesindeki üst düzey komutanların oluşturduğu bir yapı, ülke yönetiminde belirleyici rol üstleniyor.

Eski Cumhurbaşkanı danışmanlarından Abdolreza Davari’nin ifadelerine göre, mevcut sistemde Mücteba Hamaney daha çok sembolik bir lider gibi konumlanırken, stratejik kararlar askeri kadrolar tarafından alınıyor.

KRİTİK KARARLAR GENERALLERDEN

İddiaya göre, İran’ın dış politikası, askeri stratejileri ve bölgesel hamleleri doğrudan bu askeri yapı tarafından belirleniyor. Parlamento Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf, komutan Ahmed Vahidi ve güvenlik yetkilisi Muhammed Bakır Zolgadr gibi isimlerin bu yapı içinde öne çıktığı belirtiliyor.

Sivil yönetimde yer alan Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan ve Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi’nin ise karar alma süreçlerinde geri planda kaldığı, daha çok iç işlere odaklandıkları ileri sürülüyor.

SAVAŞIN MALİYETİ VE GERİLİM

Analizde, devam eden gerilimlerin ülke ekonomisine büyük zarar verdiği ve savaşın maliyetinin yüz milyarlarca doları bulduğu belirtiliyor. Buna rağmen, askeri kanadın daha sert politikalar izlenmesinde ısrarcı olduğu ve diplomatik girişimlerin ikinci plana atıldığı öne sürülüyor.