Ruhi Çenet’in belgeseli milyonlara ulaştı: Hasidik Yahudiler kim?

Belgesel yapımlarıyla tanınan YouTuber Ruhi Çenet’in New York’ta çektiği "Amerika'nın en gizemli Yahudi topluluğu: Hasidik Yahudileri" başlıklı belgeseli, kısa sürede 50 milyondan fazla izlenmeye ulaştı.

Çenet’in topluluğun arasına girerek 48 saat geçirdiği belgeselde, kapalı bir yaşam sürdüğü belirtilen Chabad-Lubavitch cemaatinin sosyo-ekonomik ve politik yapısına ilişkin çeşitli bilgiler ve iddialar gündeme taşındı.

Ruhi Çenet’in resmi X (Twitter) hesabından yaptığı açıklamaya göre cemaat üyelerinin başlangıçta çekimin yalnızca gündelik yaşam ve gelenekleri anlatan "hafif ve kültürel" bir içerik olacağını düşünerek izin verdiği ifade edildi. Ancak çekimler ilerledikçe belgeselde cemaatin dış dünyadan sakladığı öne sürülen kamusal ve ideolojik konulara da yer verildiği aktarıldı.

CEMAATİN İDEOLOJİK YAPISI TARTIŞILDI

Çenet, cemaatin ideolojik tutumuna ilişkin açıklamasında "Belgeselini çektiğimiz Hasidik Yahudiler, Chabad-Lubavitch topluluğudur ve ileri düzeyde Siyonisttir" ifadelerini kullandı.

Çenet ayrıca topluluğun İsrail ile güçlü ideolojik ve siyasi bağlara sahip olduğunu vurguladı. Belgeselde New York'un merkezinde akıllı telefon, televizyon ve internetin "ahlaki yozlaşma" gerekçesiyle yasaklandığı son derece izole bir yaşam tarzının sürdürüldüğü kaydedildi.

KAMUSAL YARDIMLAR TARTIŞMA YARATTI

Belgeselde, çok çocuklu geniş aile yapıları nedeniyle cemaat üyelerinin yaklaşık yüzde 70'inin devletin kamusal ve sağlık yardımlarından yararlandığı bilgisine yer verildi.

Hane başına yıllık 75 bin doları bulan kamusal yardımın, Amerikan vergi mükellefleri arasında büyük bir adaletsizlik tartışmasına yol açtığı ve cemaatin ABD iç ve dış siyasetindeki lobicilik gücünü yeniden gündeme getirdiği belirtildi.

TRUMP'IN NETANYAHU DESTEKÇİLERİYLE İLİŞKİSİ SORGULANDI

Belgeselin yarattığı küresel yankının, ABD Başkanı Donald Trump’ın Hasidik liderleri Oval Ofis'te ağırladığı döneme denk gelmesi uluslararası siyasette çeşitli soruları gündeme taşıdı.

Bu gelişmelerin ardından "Trump, Netanyahu destekçisi Yahudilerin gücünü mü kırmaya çalışıyor?" sorusu tartışılmaya başlandı.

CHABAD-LUBAVİTCH CEMAATİ NEDİR?

Doğu Avrupa kökenli olan ve günümüzde merkezi New York Crown Heights'ta bulunan Chabad-Lubavitch cemaati, Hasidik Yahudiliğin en büyük ve en nüfuzlu kollarından biri olarak kabul ediliyor.

Diğer bazı anti-Siyonist Hasidik gruplardan farklı olarak Chabad hareketi, dünya çapına yayılan temsilcilikleri ve siyonist İsrail devletiyle kurduğu güçlü ideolojik bağlarla ayrışıyor.