Fizikçiler, zamanı ölçmenin yeni bir yolunu buldu!

Fizikçiler zamanı ölçmenin yeni ve son derece hassas bir yolunu keşfettiklerini duyurdu.

İsveç'teki Uppsala Üniversitesi’nden bilim insanlarının 2022 yılında yürüttüğü bir araştırma, zamanın ölçümünde alışılmış başlangıç noktalarına ihtiyaç duymayan yenilikçi bir teknik ortaya koydu. Bu yöntem, kuantum fiziğinin uç noktalarında yer alan "Rydberg" atomları üzerine kurulu.

"Rydberg" atomları, lazerle yüksek enerji seviyelerine çıkarılarak devasa boyutlara ulaşan özel atomlardır. Bu atomlardaki elektronlar, klasik fizik kurallarına uymayan, tamamen kuantum dünyasına özgü rastgele hareketler sergiler. Bilim insanları, bu elektronların oluşturduğu dalgamsı yapıları inceleyerek zamanın izlerini taşıyan karakteristik "parmak izleri" elde etmeyi başardı.

Araştırmada kullanılan "pompa-sonda" adı verilen teknikte, ilk lazer darbesi atomu uyarırken, ikinci bir lazer darbesi bu uyarılmış durumun zaman içindeki değişimini gözlemlemeye yarıyor. Bu şekilde ortaya çıkan dalga desenleri, zamanı belirlemede sabit bir referans sunuyor.

Çalışmanın başındaki isim fizikçi Marta Berholts, yöntemi şu sözlerle anlattı: "Klasik bir sayaç kullandığınızda önce bir başlangıç noktası tanımlamak zorundasınız. Ancak bu yöntemde sadece dalga desenine bakarak ‘evet, şu an 4 nanosaniye geçti’ diyebiliyorsunuz."

Araştırmacılar, gelecekte helyum dışındaki atomların da bu teknikle test edilmesi ve farklı lazer darbeleriyle yöntemin daha da geliştirilmesi için çalışmalarını sürdüreceklerini belirtti.