Evinizi düşük fiyattan sattıysanız dikkat: 5 yıl geriye dönük inceleme başlatıldı!

Gayrimenkul satışlarında düşük satış bedeli gösterenler, Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın radarına girdi. Vergi kayıplarını önlemek için geliştirilen yapay zekâ destekli analiz sistemi, 2020-2025 arasındaki tapu işlemlerini kapsamlı şekilde incelemeye aldı.

Rayiç bedelin altında satış gösterilmesi nedeniyle devletin ciddi gelir kaybına uğradığı tespit edilince, Gelir İdaresi Başkanlığı harekete geçti. Bakanlık, tapuda düşük satış bedeli beyan eden vatandaşlara yazılı tebligatlar göndermeye başladı.

ALICI DA SATICI DA CEZADAN KAÇAMAYACAK

Mevzuata göre, alıcı ve satıcının birlikte ödediği tapu harcı satış bedelinin yüzde 4’ü üzerinden hesaplanıyor. Ancak, tapuda düşük bedel gösterilerek daha az vergi ödenmeye çalışılıyor. Bu uygulamayı önlemek isteyen bakanlık, hem alıcı hem de satıcıyı sorumlu tutacak cezai yaptırımlar uygulayacak.

Gerçek satış bedelinin altında beyan yapıldığı tespit edilen durumlarda:

• Eksik kalan harç, gecikme faiziyle birlikte tahsil edilecek,

• Vergi ziyaı cezası uygulanacak,

• İdari para cezaları gündeme gelecek.

BÜYÜKŞEHİRLER ÖNCELİKLİ DENETİMTE

Denetimlerin ilk etapta İstanbul, Ankara, İzmir gibi büyükşehirlerde yoğunlaştırıldığı bildirildi. Yapay zekâ sistemi, bölgesel rayiç değerlerle satış beyanlarını karşılaştırarak şüpheli işlemleri otomatik olarak tespit ediyor.

RAYİÇ BEDEL NEDİR VE NASIL HESAPLANIR?

Rayiç bedel, bir taşınmazın piyasa koşullarına göre sahip olduğu ortalama değeri temsil eder. Satış, veraset, vergi ve tapu işlemlerinde referans alınır.

Her ilin valiliği bünyesindeki özel komisyonlar, emsal taşınmaz satışlarını, bina yaşını, konumunu ve çevresel faktörleri dikkate alarak bölgesel rayiç bedelleri belirler.

Hesaplama örneği:
Aynı mahalledeki benzer üç konutun metrekare fiyatı ve satış verileri analiz edilerek ortalama alınır ve söz konusu konut için rayiç bedel oluşturulur.