Erdoğan, 6 Yıl Sonra İlk Kez Beyaz Saray'da: Trump ile Kritik Başlıklar Masada

AKP'li Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, ABD Başkanı Donald Trump'ın daveti üzerine 2019 yılından bu yana ilk kez Beyaz Saray'ı ziyaret ediyor. Erdoğan'ın bu ziyareti, Trump’ın göreve başlamasından sekiz ay sonra gerçekleşiyor; Cumhurbaşkanı, önceki ABD Başkanı Joe Biden döneminde Beyaz Saray'a hiç gitmemişti. İki lider, Trump'ın ilk başkanlık döneminde 2017 ve 2019 yıllarında iki kez Beyaz Saray’da görüşmüştü.

Birleşmiş Milletler (BM) Genel Kurulu için bulunduğu New York’tan Washington’a geçen Erdoğan, Beyaz Saray'a vardı. Trump, ziyarete özel bir önem atfederek, Beyaz Saray'ı ziyaret eden her lider için uygulanmayan, karşılama kıtasıyla bir karşılama töreni düzenliyor. Washington'dan gelen haberlere göre, bu tür bir karşılama Trump tarafından "önemsenen liderler" için tercih ediliyor.

Erdoğan’a heyetinde Millî Savunma Bakanı Yaşar Güler, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Başkan Yardımcısı Cevdet Yılmaz ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek'in yanı sıra Ticaret, Sağlık ve Enerji Bakanları ile Başdanışman Akif Çağaptay Kılıç da eşlik ediyor. ABD heyetinde ise Başkan Yardımcısı JD Vance, Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Savaş Bakanı Pete Hegseth ve Hazine Bakanı Scott Bessent'in yer alması bekleniyor.

GÖRÜŞMENIN KRITIK GÜNDEM MADDELERI

Trump-Erdoğan görüşmesinde, iki ülke arasındaki ilişkilerde kritik başlıkların gündeme gelmesi bekleniyor. Masada öne çıkacak konular şunlardır:

• Savunma İş Birliği ve Yaptırımlar: Türkiye'nin F-35 programındaki durumu ve ABD Başkanı'nın ilk döneminde başlayan savunma sanayi yaptırımlarının kaldırılması meselesi. Türkiye, 2019’da Rus S-400 hava savunma sistemlerini konuşlandırması üzerine F-35 programından çıkarılmıştı.

• F-16 Pazarlığı: Joe Biden döneminde 40 adet yeni F-16 savaş uçağı ve 79 adet modernizasyon kiti satışı konusunda uzlaşılmıştı; ancak maliyet nedeniyle Türkiye'nin modernizasyon kitlerinden vazgeçtiği iddiaları sonrası gelinen son nokta değerlendirilecek.

• Suriye Dosyası: Suriye’de barış ve istikrar arayışları ile birlikte, en eleştirel başlık olan SDG’nin ülkenin kuzeydoğusundaki etkinliği ele alınacak.

• Gazze Krizi: Gündemi zorlayacak bu konuda, Erdoğan Filistin devletinin tanınması ve İsrail’in politikalarının kınanması için çaba gösterirken, Trump İsrail'in en büyük destekçisi konumunda yer alıyor. İki lider, daha önce Trump’ın çağrısıyla 23 Eylül’de Gazze konulu bir toplantı yapmıştı.

• Bölgesel ve Enerji Konuları: İsrail'in Gazze'ye yönelik saldırıları, Doğu Akdeniz’deki enerji ve güç dengesi, Rusya-Ukrayna savaşının seyri ile Heybeliada Ruhban Okulu meselesi de masadaki diğer başlıklar arasında bulunuyor.

BOEING SATIŞI VE F-35'E GERI DÖNÜŞ İHTIMALI

ABD Başkanı Trump, görüşmeyi duyurduğu açıklamasında "büyük ölçekli Boeing uçak satışı" konusunun ele alınacağını özellikle belirtmişti. Türk Hava Yolları (THY) ile Boeing arasındaki uzun süreli temaslar biliniyor ve kulislerde, 200'den fazla uçağı kapsayan bu anlaşmanın görüşme sırasında uzlaşmayla sonuçlanıp açıklanabileceği konuşuluyor.

Türkiye açısından görüşmenin en önemli unsurlarından biri, savunma sanayiinde F-35 programına geri dönüş dahil olmak üzere, eski iş birliğinin canlandırılması yönündeki adımlar olacaktır.