Elektronik sigara çocukları haritadan avlıyor: influencer’lar satış tuzağına ortak

Dünya Sağlık Örgütü'nün (WHO) yayınladığı rapor, elektronik sigara kullanımının özellikle çocuklar ve gençler arasında arttığını ortaya koyuyor. Rapora göre, WHO'nun etki gösterdiği tüm bölgelerde, 13-15 yaş arası çocuklar, yetişkinlere oranla daha fazla elektronik sigara kullanıyor. Türkiye'de yapılan bir çalışma ise, yasak olmasına rağmen çocuklara elektronik sigara satılmasının yollarını gözler önüne seriyor.

Türk Toraks Derneği, 28. Yıllık Kongresi'nde, gençlerin ve çocukların Türkiye'de satışının yasak olduğu elektronik sigaraya nasıl ulaştıklarını araştıran bir çalışma sundu. Türk Toraks Derneği Tütün Kontrolü Çalışma Grubu Üyesi Prof. Dr. Elif Dağlı, elektronik sigara endüstrisinin cep telefonlarındaki uygulamalar aracılığıyla gençlere ulaşmaya çalıştığını belirtti. Özellikle "haritalar" uygulaması gibi yaygın araçlar üzerinden yapılan satışlar dikkat çekiyor.

Prof. Dr. Dağlı, elektronik sigaraların, akciğerlerde kalıcı hasar ve ciddi sağlık sorunlarına yol açabileceği uyarısında bulunarak, bu ürünlerin çoğunlukla çocuklar tarafından kullanıldığını belirtti. Ayrıca, satış noktalarının yasaları ihlal ederek, ürünleri çocukların göz hizasına yerleştirdiğine ve bu ürünlerin bazı yerlerde yasadışı içeriklere sahip olabileceğine dikkat çekti.

Puff barlar olarak bilinen ürünler, özellikle nikotin içeren ürünler arasında en fazla satanlardan biri. Bu tür ürünlerin satışı yapılan 21 bin satış noktası tespit edildi. Prof. Dr. Dağlı, ayrıca haritalar uygulaması üzerinden yapılan 121 satış noktasını incelediklerini, bunların 55'inin 24 saat açık olduğunu, 36'sının otomobile teslimat yaptığını ve 39'unun sosyal medya hesaplarına sahip olduğunu vurguladı.

Çocuklar ve gençler arasındaki elektronik sigara kullanımının bir diğer önemli nedeni ise sosyal medya ve influencer'lar. Türk Toraks Derneği Çocuk Göğüs Hastalıkları Çalışma Grubu Üyesi Prof. Dr. Saniye Girit, özellikle influencer'ların, çocukları sigara kullanımına teşvik ettiğini belirtti. Yapılan bir araştırmaya göre, sigara kullanan 500 çocuğun büyük bir kısmı, elektronik sigaranın aromalarına ilgi duyduğunu ve arkadaş ortamları ile sosyal medya etkisiyle bu alışkanlığa başladığını söyledi. Çocukların çoğu, elektronik sigaranın zararları hakkında bilgi sahibi değildi ve yanlış bilgilere sahipti. Sosyal medya üzerinden yapılan elektronik sigara reklamlarının, Türkiye'de yasak olmasına rağmen yaygın olduğu vurgulandı.