Efsane çöktü: O fabrikada artık kimse emekli olamayacak!

Almanya’nın Köln kentinde bulunan ve yaklaşık 100 yıllık geçmişe sahip Ford fabrikası, tarihinin ilk resmi sendika greviyle sarsıldı. Elektrikli araçlara geçiş sürecinde yaşanan ekonomik sıkıntılar ve istihdam güvencesine dair endişeler, binlerce çalışanı harekete geçirdi.

Tarihte Bir İlk: 10 Bin Kişilik Grev

14 Mayıs’ta IG Metall sendikasının çağrısıyla yapılan 24 saatlik iş bırakma eylemine, 11 bin 500 çalışandan 10 binden fazlası katıldı. Bu eylem, Ford Almanya tarihinde örgütlü şekilde gerçekleştirilen ilk resmi grev olarak kayıtlara geçti. Daha önce, 1973 yılında Türk işçilerin öncülüğünde gerçekleşen "yabani grev" ise sendikasız ve kontrolsüz olması nedeniyle bu statüde sayılmamıştı.

İşçiler Endişeli: Aileler Boyu Süren Güvence Yıkılıyor

Ford’un, 2027 yılına kadar Köln tesislerinde 2.900 işçiyi işten çıkarma planı, fabrikadaki huzuru kökten sarstı. Çalışanlar arasında büyük bir kısmı Türkiye kökenli göçmenlerden oluşan fabrika, uzun yıllar boyunca ‘güvenli işyeri’ olarak görülüyordu. Ancak bu algı, işten çıkarma tehdidiyle derinden sarsıldı.

Fabrikada üretim geliştirme mühendisi olarak görev yapan Ahmet Çözmez, üç kuşaktır Ford’la iç içe olan ailesinin hikâyesini anlatarak "Artık kendimizi güvende hissetmiyoruz" dedi. Dedesi Süleyman Çözmez’in 1970’te İstanbul’dan Almanya’ya "misafir işçi" olarak gelip Ford’da çalışmaya başlamasıyla başlayan bağ, şimdi belirsizlikle boğuşuyor.

Elektrikli Geçişte Beklenen Olmadı

Ford’un Avrupa operasyonlarında yaşadığı darboğazın temel nedenlerinden biri, elektrikli araç üretiminde rakiplerine kıyasla geride kalması. Köln’deki elektrikli model üretimi için yapılan 2 milyar euroluk yatırım şimdilik beklenen geri dönüşü sağlayamadı. Satışlar hedeflerin oldukça gerisinde kaldı.

2023 yılında Ford’un popüler modeli Fiesta’nın üretiminin sonlandırılması ve binek otomobil segmentindeki küçülme de ekonomik krizi derinleştirdi. Üstelik küresel tedarik zincirinde yaşanan aksamalar ve ABD’nin otomobil ithalatına yönelik vergi politikaları da Ford Almanya’nın üzerinde ek baskılar yaratıyor.

Sendikanın Mücadelesi Sürüyor

IG Metall sendikası, işten çıkarmaların önüne geçmek ve istihdam güvenliğini sağlamak adına müzakerelerini sürdürüyor. Ancak görüşmeler, doğrudan Ford’un ABD merkezli genel yönetimiyle yürütülüyor. Sendika yetkilileri, Ford’un bu planlarından geri adım atması için uluslararası baskının da önemli olduğunu vurguluyor.

Ulusal Kriz, Küresel Yansımalar

Almanya ekonomisi son dönemlerde üst üste yaşanan resesyonlarla mücadele ediyor. Tüketicilerin otomobil alımlarını ertelemesi ve sektördeki genel durgunluk, sadece Ford’u değil, Mercedes-Benz, Volkswagen ve BMW gibi diğer devleri de etkiliyor. Elektrikli araç pazarında rekabetin sertleşmesiyle birlikte bu geçiş sürecinde geri kalan firmalar büyük risk altında.

Dayanışma Sınırları Aştı

Ford grevi yalnızca Köln’deki işçilerle sınırlı kalmadı. Almanya’nın dört bir yanından IG Metall üyeleri, farklı sektörlerden emekçiler ve yurtdışından sendikalar dayanışma mesajları gönderdi. Sendika, bu dayanışmanın kalıcı bir kazanıma dönüşmesi için çabalarını sürdüreceklerini belirtiyor.