Karadağ’ın AB üyeliğinde Hırvatistan engeli: 2028 hedefi tehlikeye girdi

Karadağ’ın Avrupa Birliği’ne katılım sürecinde planlar değişti. Hırvatistan’ın itirazı üzerine, müzakerelerin 2026 yılı sonuna kadar tamamlanmasını öngören takvim AB zirvesinin sonuç bildirgesinden çıkarıldı. Karadağ’ın 2028’de tam üyeliğe ulaşma hedefi, iki ülke arasında çözüme kavuşmayan sorunlar nedeniyle belirsizlikle karşı karşıya kaldı.

Brüksel’de düzenlenen Avrupa Birliği (AB) Zirvesi’nin sonuç bildirgesi taslağında, Karadağ’ın müzakere fasıllarının geçici olarak kapatılması konusunda yıl sonuna kadar uzlaşmaya varılması ve üyelik anlaşmasına yönelik hazırlıkların hızla tamamlanması öngörülüyordu. Ancak Hırvatistan’ın girişimiyle bu takvime ilişkin ifadeler metinden çıkarıldı.

HIRVATİSTAN’DAN KARADAĞ’A AÇIK MESAJ

Hırvatistan Başbakanı Andrej Plenkovic, sonuç bildirgesindeki değişikliğin kendi ülkelerinin girişimiyle gerçekleştirildiğini doğruladı. Plenkovic, Karadağ’a Hırvatistan ile devam eden görüşmelerde ilerleme sağlanması gerektiği mesajını verdiklerini belirtti.

İki ülke arasındaki temaslar, Karadağ Dışişleri Bakanı Ervin İbrahimovic ile Hırvatistan Dışişleri Bakanı Gordan Grlic Radman tarafından yürütülüyor.

Plenkovic, ülkesinin Karadağ’ın AB üyeliğine karşı olmadığını vurgularken, üyelik sürecinde çözülmesi gereken meselelerle ilgili beklentilerini uzun süredir dile getirdiklerini ifade etti.

HIRVATİSTAN’IN KARADAĞ’DAN 8 TALEBİ BULUNUYOR

Hırvatistan, Karadağ’ın AB üyelik sürecine ilişkin taleplerini içeren bir belgeyi diğer AB ülkelerine ve kurumlarına iletti. Belgede sıralanan sekiz talebin altısı yargı ve temel hakları kapsayan 23. fasıl, ikisi ise dış politika, güvenlik ve savunma politikasıyla ilgili 31. fasıl kapsamında yer alıyor.

Hırvat basınında aktarılan bilgilere göre talepler arasında, 1990’lardaki savaş sırasında Morinj kampında tutulan eski Hırvat mahkumlara tazminat ödenmesi, kayıp 14 kişinin akıbetinin açıklığa kavuşturulması ve savaş suçlarının soruşturulması bulunuyor. Hırvatistan ayrıca Hırvat ailelerin mülkiyet haklarının korunmasını istiyor.

Diğer talepler arasında Morinj’de bir anma alanı oluşturulması, Kotor’daki bir yüzme havuzunun adının değiştirilmesi, iki ülke arasındaki deniz sınırının belirlenmesi ve Jadran gemisinin iadesi yer alıyor.

KARADAĞ’IN 2028 AB ÜYELİĞİ HEDEFİ NE OLACAK?

AB’ye yeni bir ülkenin katılabilmesi için tüm üye devletlerin onayı gerekiyor. Bu nedenle Hırvatistan’ın tutumu, Karadağ’ın üyelik müzakerelerinin ilerleyişi açısından belirleyici önem taşıyor.

2012 yılında AB ile katılım müzakerelerine başlayan Karadağ, toplam 33 müzakere faslından 21’ini geçici olarak kapattı. Birliğe aday ülkeler arasında üyelik sürecinde en ileri aşamadaki ülkelerden biri olarak gösterilen Karadağ, müzakereleri 2026 sonunda tamamlamayı ve 2028 yılında tam üye olmayı amaçlıyor.

Ancak zirve bildirgesinde takvime ilişkin ifadelerin kaldırılması, Karadağ’ın hedeflerine ulaşmasının yalnızca teknik müzakere sürecine değil, Hırvatistan ile yaşanan anlaşmazlıkların çözümüne de bağlı olduğunu ortaya koyuyor. Üyelik takviminin nasıl ilerleyeceği, iki ülke arasındaki görüşmelerin sonuçlarına göre şekillenecek.