İsrail Kıbrıs’ta toprak mı topluyor? Dibinden toprak alıyorlar!

Güney Kıbrıs Rum Yönetimi'nde (GKRY) son yıllarda İsrailli nüfusun artması ve gayrimenkul alımlarının hız kazanması, adada siyasi ve toplumsal tartışmaları beraberinde getirdi. Rum basınında yayımlanan analizlerde, özellikle Larnaka, Limasol ve Baf'taki arazi ve mülk alımlarının sıradan ekonomik yatırımların ötesinde stratejik bir boyut taşıyabileceği ileri sürüldü.

Limasol bölgesindeki terk edilmiş Trozena köyü de bu tartışmaların öne çıkan örneklerinden biri oldu. Daha önce İsrail bağlantılı bir yatırımcının bölgede 94 parsel satın aldığı ve burada konut, turizm tesisi ile şaraphaneden oluşan bir proje planladığı gündeme gelmişti.

KALICI YERLEŞİM İDDİASI

Özellikle Larnaka olmak üzere üç bölgede Yahudi topluluğuna yönelik okulların, ibadethanelerin, işletmelerin ve bağımsız altyapıların oluşturulması dikkat çekiyor. Uzmanlar, yaşanan değişimin yalnızca turizm veya ticari yatırımlarla açıklanamayacağını, adada kalıcı ve daha kapalı toplulukların oluştuğunu belirtiyor.

Rum kamuoyunda ise "Ne kadar toprak el değiştiriyor?" sorusu giderek daha fazla tartışılıyor. Bazı çevreler, bu konudaki endişelerin antisemitizm suçlamalarıyla bastırılmaya çalışıldığını iddia ediyor.

BİNLERCE GAYRİMENKUL İŞLEMİ KAYDA GEÇTİ

Rum makamlarının 2021-2024 dönemine ilişkin açıkladığı verilere göre İsrail vatandaşlarının Larnaka'da 1.406, Baf'ta 1.291 ve Limasol'da 1.154 gayrimenkul işlemi kayıtlara geçti. Böylece yalnızca bu üç bölgede İsrail vatandaşlarıyla bağlantılı kayıtlı işlem sayısı 3.851'e ulaştı.

Eylül 2024-Eylül 2025 döneminde de hareketliliğin sürdüğü görüldü. Bu dönemde İsrail vatandaşlarının Larnaka'da 850, Baf'ta 683 ve Limasol'da 571 gayrimenkul aldığı bildirildi. İsrailliler, söz konusu dönemde Larnaka'daki yabancı gayrimenkul alıcıları arasında ilk sırada yer aldı.

TROZENA'DAKİ PROJE GÜNDEM OLMUŞTU

Limasol'daki Trozena, İsrail bağlantılı yatırımların tartışıldığı bölgelerden biri oldu. Rum basınında yer alan bilgilere göre yatırımcı, terk edilmiş köyde 94 parsel satın aldı ve yaklaşık 60 konut veya odanın yanı sıra kamp alanı ve şaraphane içeren bir proje planladı.

Arazi alımlarının ardından bölgenin elektrik ve su altyapısının yeniden oluşturulması ve çevredeki koruma alanlarına olası etkiler de Rum kamuoyunda tartışıldı.

KKTC'DE DE ÖNLEMLER ALINMIŞTI

Kıbrıs'taki organize arazi ve mülk alımları daha önce Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde (KKTC) de gündeme gelmişti. İsraillilerin yanı sıra özellikle Rus ve Ukrayna vatandaşı görünümlü paravan şirketler üzerinden büyük tarım arazileri ve binlerce konut satın alındığı iddiaları kamuoyunda ciddi tepki oluşturmuştu.

Yaşanan gelişmelerin ardından "Kıbrıs'ta ikinci Filistin vakası mı yaşanacak?" tartışması gündeme gelirken, demografik riskler ve milli güvenlik kaygıları nedeniyle KKTC hükümeti Mayıs 2024'te Yabancıların Mal Edinme Yasası'nda kapsamlı değişikliklere gitmişti.

Düzenlemeyle yabancıların KKTC'deki mülk alımlarına önemli kısıtlamalar getirilmiş, satılabilecek arazi oranları düşürülmüş, tarım arazilerinin devri zorlaştırılmış ve alıcılar için güvenlik soruşturmaları sıkılaştırılmıştı.