Başörtüsüz konser vermişti! İranlı şarkıcıya verilen 74 kırbaç cezası onandı!

İran’da başörtüsü takmadan konser veren 29 yaşındaki şarkıcı Parastoo Ahmadi’ye verilen 74 kırbaç cezasının temyiz mahkemesi tarafından onandığı bildirildi. Ahmadi ile sekiz kişilik prodüksiyon ekibi, Aralık 2024’te YouTube kanalı üzerinden canlı yayımlanan bir konserde “Az Khoon-e Javanan-e Vatan” (Vatan Gençlerinin Kanından) adlı eseri seslendirmişti.

İran’da kadınların kamusal alanda başörtüsü takması ve vücut hatlarını gizleyen kıyafetler giymesi zorunlu tutuluyor. Kadınların tek başlarına halka açık konser vermeleri de yasak. Ahmadi’nin konser görüntülerinin milyonlarca kez izlenmesinin ardından İran yargısı soruşturma başlatmış ve performansın ülkenin “hukuki ve kültürel düzenlemelerine aykırı” olduğunu açıklamıştı.

CEZA DURUŞMA YAPILMADAN ONANDI

Haziran ayında Kum’daki bir ceza mahkemesi, Parastoo Ahmadi ile grubunda ve prodüksiyon ekibinde yer alan sekiz kişiyi, “müstehcen ve uygunsuz içerik” yayımlayarak “kamusal ahlaka hakaret etmek” dahil çeşitli suçlamalardan mahkûm etti.

Mahkeme, 74 kırbaç cezasının yanı sıra sanıklar hakkında iki yıl boyunca görsel-işitsel faaliyetlerde bulunma ve yurtdışına çıkma yasağı uygulanmasına da karar verdi.

Ahmadi’nin avukatları, temyiz başvurusunun üst mahkeme tarafından duruşma yapılmadan reddedildiğini açıkladı. Avukatlardan biri BBC’ye yaptığı açıklamada, konser vermenin başlı başına suç olmadığını savunarak ilk derece mahkemesinin para cezası veya daha hafif yaptırımlar uygulayabilecekken en ağır cezalardan birini tercih ettiğini söyledi.

KARARA TEPKİLER GELDİ

Ahmadi hakkında verilen ceza, İran’da sosyal medyada geniş yankı buldu. Sürgünde yaşayan İranlı şarkıcı Googoosh, kadınların nasıl yaşayacaklarına ve nasıl giyineceklerine kendilerinin karar verebildiği günlerin yeniden gelmesi çağrısında bulundu.

Müzisyen Hossein Alizadeh ise Ahmadi’nin yerine 70 kırbaç yemeye hazır olduğunu söyledi.

Uluslararası Af Örgütü de kırbaç cezasını “zalimane, insanlık dışı ve aşağılayıcı” olarak nitelendirerek bunun işkence ve kötü muamele yasağını ihlal ettiğini belirtti ve kararı kınadı.

Ocak 2024’te Kürt-İranlı aktivist Roya Heshmati de sosyal medyada başörtüsüz bir fotoğraf paylaşmasının ardından “kamusal ahlakı ihlal” suçlamasıyla 74 kez kırbaçlanmıştı. Heshmati, cezanın uygulanması sırasında bir kadın görevlinin zorla başına eşarp taktığını, ardından bir erkek görevlinin omuzlarına, sırtına, kalçalarına ve bacaklarına kırbaç vurduğunu anlatmıştı.

İran’da zorunlu başörtüsü uygulamasına yönelik toplumsal tepkinin, Eylül 2022’de 22 yaşındaki Mahsa Amini’nin “örtünme kurallarına uygun takmadığı” gerekçesiyle ahlak polisi tarafından gözaltına alınmasının ardından hayatını kaybetmesiyle büyüdüğü aktarıldı. Amini’nin ölümü ülke çapında protestolara neden olurken, gösteriler sırasında birçok kadın başörtülerini yakarak veya çıkararak zorunlu örtünme kurallarına karşı çıktı. Güvenlik güçlerinin müdahalesinde yüzlerce kişinin öldüğü bildirildi.