Dünya Ekonomik Forumu: Küresel ekonomide yapısal dönüşüm kapıda

Dünya Ekonomik Forumu (WEF), korumacı politikalar ve ticaret tarifelerindeki dalgalanmaların yılbaşından bu yana küresel ekonomik büyüme beklentilerini olumsuz etkilediğine dikkat çekti. Artan belirsizliklerin, uzun vadeli stratejik kararların ertelenmesine ve küresel ekonomide yapısal değişimlere yol açabileceği uyarısında bulundu.

WEF'in kamu ve özel sektörden başekonomistlerle gerçekleştirdiği "Başekonomistler Görünümü" anketine göre, katılımcıların yüzde 87'si ABD’nin mevcut ekonomi politikalarının küresel çapta kalıcı etkiler yaratacağını, bunun iş stratejilerinin gecikmesine ve resesyon riskinin artmasına neden olacağını düşünüyor.

Başekonomistlerin yüzde 79'u jeoekonomik gelişmeleri kalıcı yapısal dönüşüm işareti olarak değerlendirirken, yüzde 82'si küresel belirsizliğin "olağanüstü yüksek" olduğunu belirtiyor. Ticaret politikaları, yüzde 97 ile en büyük belirsizlik kaynağı olarak öne çıkarken, para politikaları yüzde 49, maliyet politikaları ise yüzde 35 ile takip ediyor.

Bölgesel büyüme beklentilerinde ise ayrışmalar yaşanıyor. Ankete katılanların yüzde 77'si ABD’de 2025 sonuna kadar zayıf ya da çok zayıf büyüme beklerken, yüzde 79’u yüksek enflasyon ve yüzde 76’sı doların değer kaybedeceğini tahmin ediyor. Almanya’da mali genişleme beklentileri nedeniyle daha iyimser bir hava hakimken, Çin’e yönelik beklentiler konusunda fikir ayrılıkları bulunuyor.

Öte yandan yapay zeka, önümüzdeki 10 yıl içinde küresel büyümeyi şekillendirecek önemli bir faktör olarak görülüyor. Ankete katılan başekonomistlerin yüzde 46’sı yapay zekanın küresel GSYH’ye yüzde 0-5 puan katkı yapacağını, yüzde 35’i ise bu katkının 5-10 puan arasında olacağını öngörüyor. Yapay zekanın büyüme dinamikleri arasında görev otomasyonu, inovasyonun hızlanması ve çalışan destek teknolojileri bulunuyor.

Ancak yapay zekaya ilişkin endişeler de yüksek. Katılımcıların yüzde 47’si yapay zeka nedeniyle net istihdam kaybı beklerken, sadece yüzde 19’u istihdam artışı öngörüyor. En büyük risk olarak ise yapay zekanın dezenformasyon ve toplumsal istikrarsızlık yaratmak için kötüye kullanılması gösteriliyor.

Başekonomistler, yapay zekanın potansiyelinden tam fayda sağlanabilmesi için hükümetlerin ve özel sektörün güçlü adımlar atması gerektiğini vurguluyor. Hükümetlerin yapay zeka altyapısına yatırım yapması, kilit sektörlerde benimsenmesini teşvik etmesi, iş dünyasının süreçlerini yapay zekaya uyumlu hale getirmesi ve çalışanlara bu alanda eğitimler verilmesi öneriliyor.