Dörtlü liderler zirvesinde ''Suriyelilerin kendi kaderlerini tayin hakkı'' vurgusu

Putin, şöyle devam etti:

'RUSYA SURİYE YÖNETİMİNE KARARLI BİR ŞEKİLDE YARDIMCI OLACAKTIR'

Suriye'nin toprak bütünlüğüne saygı duyulmalı. Suriye'dekiler kendi kaderlerini kendileri tayin etmeli. Suriye’de çözüm ile ilgili ortak bildiri kabul edildi. Türkiye'nin silahsızlandırılmış bölgeden militanların çıkarılması için çaba sarf edeceğini düşünüyoruz. Radikal unsurlar İdlib bölgesinde silahlı saldırılarda bulunacaksa, Rusya Suriye yönetimine kararlı bir şekilde yardımcı olacaktır.

Suriye anayasa komitesinin çalışmasının başlatılması gerekiyor, bu alandaki reform oluştu. Mültecilerle ilgili uluslararası konferans öneriyoruz. Erdoğan’la birlikte Almanya ve Fransa liderlerini İdlib anlaşmalarının yerine getirildiği konusunda bilgilendirdik. Yaklaşmakta olan milli bayramınızı da kutlamak istiyorum. Türkiye'nin 95. kuruluş yıldönümü nedeniyle Türkiye halkının ve Erdoğan'ı kutluyorum.

MACRON: ÖNCELİĞİMİZ TERÖR İLE MÜCADELEYDİ

Türkiye'ye kendilerini ağırladığı için teşekkür eden Macron,  Amerikan halkına sinagoga yapılan saldırı nedeniyle taziye dileklerini iletti. Macron, Buradaki zirve Suriye meselesi ile ilgili olarak birçok formatın birbirine yaklaştırılması oldu. Bir yıla aşkın bir süre önce birbirine yaklaşması gerektiğini söylemiştim. Bugünkü bir zirve de bir adım oldu. Bugünklü önceliğimiz terör ile mücadeleydi.İdlib ile ilgili olarak çok açık bir şekilde demiştik, askeri harekat insani yardım engellenmemeli. İdlib'de kalıcı bir ateşkesin olmasına önem veriyoruz. Türkiye ve Rusya'ya katılıyoruz. Konuyla ilgili kimyasal silahların kullanılmasını kabul etmiyoruz. Siyasi süreç konusuna da değindik. Suriye'de iki savaş sürüyor. Bu durum sürdürülebilir değil. Tüm Suriyelilerin ülkelerine dönmesini sağlayacak bir siyasi çözümün olması gerekiyor. Soçi toplantısından 10 ay sonra anayasa komitesi henüz bir  toplantı yapılmadı. Bu konu ile ilgili irademiz tamdır. Suriye halkı kendi geleceği hakkında söz sahibi olmalı." ifadelerini kullandı.

Macron, sözlerine şöyle devam etti:

'RUSYA VE TÜRKİYE İLE ÇALIŞMAYA DEVAM ETMEMİZ GEREKİYOR'

Bu konuda elle tutulur bir jest görülmemiştir. Sene sonuna kadar bu toplantı yapılması hayati bir önem taşıyor. Rusya ve Türkiye ile çalışmaya devam etmemiz gerekiyor. Konu ile ilgili tüm paydaşların insani yardım konvoylarının ulaştırılması için yardımcı olması gerekiyor. Uzun yıllardır bu ülkeler sorumluluklarını yerine getirerek sığınmacıları barındıyorlar. Bu kişiler rejimin gasplarından kaçan kişiler. İdlib ile ilgili yaptıklarımızı ülke için yapmazsak yeni göç dalgası olacak. Gönüllü bir şekilde sığınmacıların geri dönüşünü sağlamalıyız. Bir takım alt yapıların oluşturulması gerekiyor. Bu zirve yararlı bir aşama oldu. Bizlerin de sorumluluğunu beraberinde getiriyor. Bugün görüştüğümüz konular teyakkuzda olmamızı gerektiyor." dedi.

'BM İLE SIKI BİR İŞBİRLİĞİ GEREKİYOR'

Merkel de "Son derece üretken bir zirve toplantısı olduğunu düşünüyorum. Ortak bir iradeye sahip olduğumuzu göstermektedir. Burada sadece askeri açıdan değil siyasi açıdan da bir çözüm bulmak gerekliydi.İdlib'de başarılı olunmuştur. Kesinlikle kimyasal silah kullanılmaması gerekiyor. Sonuç itibari ile anayasa komitesi toplantısının ardından oy kullanması gerekmektedir Suriyelilerin. Anayasa komitesinin sene sonuna kadar toplanması için elimizden geleni yapmak istiyoruz. BM ile sıkı bir işbirliği yapılması gerekiyor. Belli insani alt yapının oluşturulması gerekiyor. Suriye'nin artık halkı için tamamen güvenli olması gerekmektedir. Bu açıdan siyasi sürecin bu zamanda bulunması çok çok önemli. İnsani bir felaket olmadan barışçıl bir çözüm olması gerekmektedir." diye konuştu.

LİDERLERDEN GAZETECİLERİN SORULARINA YANITLAR

'BM KARARLARINDA SURİYE ARAP CUMHURİYETİ ADI GEÇİYOR'

Putin: "Çalışmaların ilerlemesi için anayasa süreci meşru hükümete saygılı bir şekilde ilerletilmeli. Burada Suriye rejimi deniliyor ancak Birleşmiş Milletler kararlarında Suriye Arap Cumhuriyeti adı geçiyor. İran olmadan bu konu çözülemez.  Rusya Suriye hükümetini çeşitli provokasyonlara karşı destekleme hakkını saklı tutuyor. Suriye meselesinin çözümünde katılımcıların artırılması faydalı olabilir. Zirvenin tekrarı için henüz karar almadık. İdlib'den ağır silahların çekilmesi için Türkiye'nin çaba sarf etmesini ümit ediyoruz. Suriye'de önceliğimiz barış. Teröristler yok edilmeli"

'SUUDİLER YARGILAMAYI YAPMAYACAKSA, BİZ HAZIRIZ'

Erdoğan: Cemal Kaşıkçı ile ilgili olarak ikili görüşmelerimizde bu konuyu ele aldık. Gerekli bilgiyi kendilerine verdim. Daha önce de istihbarat birimlerimizle bilgilendirmeler olmuştu. Detaya bugün yaptığımız ikili görüşmelerde girmiş bulunuyoruz. Her şeyden önce içeride 18 tutuklu var. Bunlar ülkemize gelen kişilerdir. 9+6+3 dağılımı var. Bu 18 kişiyi Türkiye'ye kimler gönderdi, bu sorunun cevabını Suudi yetkililer vermelidir. Diğer açıklama Suudi yetkili merciilerinden geldi. O da Türkiye'deki yerli işbirlikçilere cesedin teslim edildiğine dair. Yerli işbirlikçiler kimdir, bu iddiayı ortaya koyan kişilerin açıklaması gerekir. Suçun işlendiği yer İstanbul'dur. Suudiler yargılamayı yapmayacaksa bu yargılamayı bizim yapmaya hazır olduğumuz çağrısını yazılı olarak kendilerine yapmış bulunuyoruz.

'SURİYE HALKININ İRADESİ BELİRLEYECEK'

Buradaki irade kişilere ait olan bir irade değildir. 'Esed'in durumunu belirleyecek olan irade Suriye halkının iradesidir. Bize göre 'Esed', 1 milyona yakın vatandaşının malesef hayatına kast etmiş bir insan konumundadır. Bize göre muteber bir konumda değildir. Hala oradaki katliamlar aynen devam etmektedir. Temennimiz odur ki artık bu süreç bitmiş olur ve Suriye'de insanlar hayatını nasıl devam ettirecek sorusunda bir cevap bulmuş olur. İdlib'de 3.5 milyon insan yaşıyor. Onlar da oraya Halep'ten kaçarak geldiler. Oradan nereye kaçacaklardı? Türkiye. Türkiye'den başka sığınacakları bir yer yoktu. Suriye'de yıkılan binaları gördüğümüzde, tabii bizler siyasetçiler olarak 'Acaba bunun bedelini nasıl ödeyeceğiz' diye düşünmek durumunda kalıyoruz.

Merkel: Kaşıkçı'nın ölümüyle ilgili, faillerin kimler olduğu ortaya çıkarıldıktan sonra gerekeni yapacağız. Kapanış bildirgemizde bunu açıkça vurguladık. Suriye halkının tamamı gelecekteki siyasi sistemle ilgili serbest seçimlerde kendileri karar vermelidir. Kaçmak zorunda kalan Suriyelilerin de bu karar aşamasına katılması gerekiyor

Macron: Suriye devletinin yapısıyla ilgili karar vermek, Esad'ın iktidarda kalıp kalmayacağı meselesi bize düşmez. Suriye halkının egemenliğine saygı göstereceğiz.