Boşanmak, evlenmek kadar maliyetli hale geldi: Evlilik oranları düşerken, boşanma sayıları artıyor

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın 2025 yılını "Aile Yılı" olarak ilan etmesinin ardından, Türkiye'nin evlilik ve aile yapısındaki değişimlere dair dikkat çeken veriler gün yüzüne çıktı. TÜİK'in son dönemdeki evlenme ve boşanma istatistikleri, ekonomik koşullar ve toplumsal değişimlerin aile kurma sürecine olan etkilerini ortaya koyuyor.

EVLİLİK ORANLARI DÜŞÜYOR, BOŞANMALAR ARTIKÇA ARTIYOR

Türkiye'de son 20 yılda evlenme oranlarında önemli bir düşüş yaşandı. TÜİK verilerine göre, 2001 yılında bin nüfus başına düşen evlenme oranı 8,35 iken, 2023 yılında bu oran 6,63'e geriledi. Aynı dönemde boşanma oranları ise arttı. Bin nüfus başına düşen boşanma oranı 2001'de 1,41, 2023'te ise 2,01'e çıktı. Bu durum, evlilik kurumunun zorluklarla karşı karşıya olduğunu gösteriyor. 2023'te boşanmaların yüzde 33,4'ü evliliğin ilk 5 yılında, yüzde 21,7’si ise 6-10 yıl arasında gerçekleşti.

İLK EVLENME YAŞI YÜKSELİYOR

TÜİK verilerine göre, ilk evlenme yaşı giderek yükseliyor. 2001'de kadınlar için ortalama ilk evlenme yaşı 22,7, erkeklerde ise 26'ydı. 2023'te bu rakamlar kadınlarda 25,7, erkeklerde ise 28,3 oldu. Bu artışın sebepleri arasında eğitim sürelerinin uzaması, gençlerin erken evliliğe mesafeli olması ve ekonomik zorluklar yer alıyor. Gençler, artan maliyetler sebebiyle ailelerinden bağımsız bir hayat kurmakta zorlanıyor.

EVLİLİK MALİYETLERİ ARTARKEN, BOŞANMA DA ZORLAŞTI

Evlilikle ilgili harcamalar son yıllarda hızla arttı. Geleneksel düğün harcamalarının yanı sıra ekonomik zorluklar da evlilik maliyetlerini önemli ölçüde yükseltti. 2018’de ortalama düğün maliyeti 32.500 TL iken, 2024’te bu rakam 600.000 TL'ye ulaştı. Son 7 yılda düğün maliyetlerindeki artış yüzde 1.747’yi buldu. 2018'de bir asgari ücretli, düğün masraflarını karşılamak için 20 ay çalışırken, bu süre 2024'te 35 aya çıktı.

BOŞANMA MASRAFLARI DA YÜKSELDİ

Boşanma oranlarındaki artış, çiftler için önemli bir ekonomik yük haline geldi. 2018’de bir anlaşmalı boşanma davasının maliyeti 5.140 TL iken, 2025’te bu rakam 75.000 TL'ye çıktı. Çekişmeli boşanma davalarının maliyeti ise 2018’de 6.650 TL iken, 2025’te 110.000 TL'ye ulaştı. Ayrıca, boşanma sürecinde avukatlık hizmetleri ve danışmanlık ücretleri de ciddi bir maliyet oluşturuyor. 2018'de bir saatlik avukat görüşmesi 300 TL iken, 2024’te bu ücret 3.500 TL’ye yükseldi.

EKONOMİK ZORLUKLAR AİLE KURMAYI ETKİLİYOR

Yüksek düğün ve boşanma maliyetleri, Türkiye'deki aile yapısını ve gençlerin evlilik tercihlerini önemli ölçüde etkiliyor. Eğitim sürelerinin uzaması ve ekonomik belirsizlikler, bireylerin evlilik kararlarını ertelemelerine ya da evlenmeme eğilimlerine yol açıyor. Bu durum, aile kurmanın ekonomik boyutunu giderek daha zor bir hale getiriyor.