BM Plastik Anlaşması müzakereleri tıkandı: Petrol ve kimya lobileri süreci durdurdu

Birleşmiş Milletler Plastik Anlaşması müzakereleri, 2024’te sonuçsuz kalan sürecin ardından Cenevre’deki son turda da somut bir metinle neticelenemedi. Plastik üretiminin sınırlandırılmasına karşı çıkan az sayıdaki ülke ve güçlü lobi gruplarının etkisiyle görüşmeler bir kez daha tıkandı. Petrol üreticisi ülkeler ve kimya endüstrisi lobileri, 2022’den bu yana devam eden sürecin önünde en büyük engeli oluşturdu.

TARTIŞMALI BAŞLIKLAR

Müzakerelerde özellikle yeni plastik üretiminin kısıtlanması, plastiklerde kullanılan tehlikeli kimyasalların açıklanması ve aşamalı olarak yasaklanması önerileri yoğun itiraz aldı. Tüm ülkelerin anlaşmayı onaylaması gerekliliği, birkaç ülkenin direnci sayesinde plastik krizine çözüm arayan çoğunluğun süreci bloke etmesine yol açtı.

MÜZAKERELERE HARCANAN 40 MİLYON DOLAR

Son üç yılda müzakereler için ortalama 40 milyon dolar harcanmasına rağmen somut bir ilerleme kaydedilemedi. BM Çevre Programı (UNEP) ile Suudi Arabistan arasındaki mali ilişkiler ve lobi gruplarının sürece olan etkisi, anlaşmanın güvenilirliği konusunda soru işaretleri doğurdu. 234 fosil yakıt ve kimya endüstrisi lobicisinin, 27 Avrupa Birliği ülkesinin toplam diplomatik temsilcisinden fazla olması, çıkar gruplarının müzakerelere orantısız etkisini ortaya koyuyor.

GELECEK BELİRSİZ

Bugün gelinen noktada Plastik Anlaşması’nın geleceği belirsizliğini koruyor. Çevre örgütleri ve uluslararası gözlemciler, sürecin tıkanmasının hem ekolojik kriz hem de küresel iş birliği açısından ciddi bir kayıp olduğunu vurguluyor.