Facebook ve Instagram’ın Çatı Şirketi Meta’ya Dev Ceza!

ABD’de sosyal medya devi Meta hakkında verilen 25 milyar dolarlık ceza kararı, teknoloji şirketlerinin kullanıcı verilerinin korunmasına ilişkin sorumluluklarını yeniden tartışmaya açtı. New Mexico eyaletindeki mahkeme, Facebook’un kullanıcıların kişisel verilerinin nasıl korunduğu konusunda yanıltıcı açıklamalar yaptığı sonucuna varılan davada şirketin 25 milyar dolar ödemesine hükmetti.

21 Ekim 2026'da açıklanan karar, eyalet düzeyinde bir şirkete karşı verilen en büyük yaptırımlardan biri olarak değerlendiriliyor. Dava, Facebook kullanıcılarının kişisel verilerinin üçüncü tarafların eline geçmesiyle gündeme gelen Cambridge Analytica skandalıyla bağlantılı.

43,9 MİLYON İHLAL NASIL HESAPLANDI?

Davada jüri, Facebook’un gizlilik ve platform politikalarına ilişkin 26 açıklamasını yanıltıcı buldu. Mahkeme kayıtlarında, bu açıklamalar nedeniyle yaklaşık 43,9 milyon ihlal tespit edildiği belirtildi. New Mexico yasaları, tüketiciyi koruma kurallarının her bir ihlali için 5 bin dolara kadar ceza uygulanmasına imkan tanıyor. Bu üst sınır üzerinden yapılan hesaplama, toplam yaptırımın yaklaşık 219,5 milyar dolara ulaşabileceğini ortaya koydu.

Ancak hakim Francis Mathew, hesaplanan tutarın tamamı yerine 25 milyar dolarlık ceza belirledi. Böylece açıklanan yaptırım, eyaletin talep ettiği 35 ila 40 milyar dolarlık aralığın da altında kaldı.

Meta'nın avukatları ise cezanın en fazla yaklaşık 3,45 milyar dolar olması gerektiğini savundu. Şirket, daha yüksek bir yaptırımın hukuki güvenceleri ihlal edeceğini ve temyiz aşamasında bozulabileceğini ileri sürdü.

CAMBRİDGE ANALYTİCA SKANDALI YENİDEN GÜNDEMDE

Davaya konu olan olayların geçmişi, 2016 ABD başkanlık seçimleri dönemine uzanıyor. İngiliz siyasi danışmanlık şirketi Cambridge Analytica'nın, üçüncü taraf bir uygulama aracılığıyla yaklaşık 87 milyon Facebook kullanıcısının kişisel verilerine eriştiği ortaya çıkmıştı. Bu verilerin siyasi profilleme ve hedefli reklam çalışmalarında kullanılması, Facebook'un kullanıcı bilgilerinin korunmasına yönelik uygulamalarını uluslararası tartışmaların merkezine taşımıştı.

New Mexico yönetimi, Meta'nın kullanıcıların verilerine kimlerin erişebildiği ve şirketin gizlilik uygulamalarının nasıl işlediği konusunda kamuoyunu yanılttığını savundu. Eyalet yönetimi, 2021 yılında açtığı davada şirketin tüketiciyi koruma yasalarını ihlal ettiğini ileri sürdü. Meta ise kullanıcı verilerini satmadığını ve eyalet yönetiminin tüketicilerin gerçekten yanıltıldığını kanıtlayamadığını savundu.

META KARARA NEDEN İTİRAZ EDİYOR?

Meta'nın itirazında öne çıkan konulardan biri, ihlal sayısının nasıl hesaplandığı oldu. Şirketin avukatları, yanıltıcı olduğu değerlendirilen açıklamaların kaç kişiye ulaştığının esas alınarak milyonlarca ayrı ihlal oluşturulmasına karşı çıkıyor. Meta ayrıca kararın hukuki sınırları aştığını ve şirketin çevrim içi platformlardaki açıklamalarına yönelik müdahale niteliği taşıdığını savunuyor.

Şirketin hukuk yöneticisi C.J. Mahoney de kararın New Mexico'da iş yapmayı zorlaştıracağını ileri sürdü. Buna karşılık eyalet yönetimi, kararın kullanıcıların korunması ve büyük teknoloji şirketlerinin hesap verebilirliği açısından önemli olduğunu belirtiyor.

CEZA PARASI EĞİTİMDE KULLANILACAK

New Mexico Başsavcısı Raúl Torrez, mahkemenin hükmettiği paranın eyaletin eğitim sistemine aktarılacağını açıkladı. Torrez, kararın büyük teknoloji şirketlerine yönelik tüketici koruma uygulamaları açısından önemli bir mesaj taşıdığını savundu. Ancak Meta'nın itirazı nedeniyle paranın ne zaman tahsil edileceği belirsizliğini koruyor.

Meta, kullanıcı gizliliği ve sosyal medya platformlarının güvenliği konusunda ABD'de farklı davalarla da karşı karşıya bulunuyor. Şirket hakkında çocukların çevrim içi güvenliği, platformların gençler üzerindeki etkileri ve kişisel verilerin işlenmesi gibi başlıklarda çeşitli hukuki süreçler yürütülüyor.

New Mexico'daki 25 milyar dolarlık karar, özellikle tüketiciyi koruma yasaları kapsamında hesaplanan ihlal sayısının büyük teknoloji şirketleri açısından ne ölçüde yüksek mali sonuçlar doğurabileceğini gösteriyor. Bundan sonraki aşamada gözler, Meta'nın temyiz başvurusuna ve mahkeme kararının nasıl uygulanacağına çevrilecek.