Bilim dünyasında dev keşif: 140 milyon yıllık sır çözüldü

Bilim dünyasında dev keşif: 140 milyon yıllık sır çözüldü

Yaklaşık 140 milyon yıl önce, bugünkü Grönland boyutlarında olan Büyük Adria, zamanla tektonik hareketlerle Güney Avrupa'nın altına sürüklendi. Bu çarpışma, günümüzdeki Alpler ve Apeninler gibi görkemli dağların oluşmasına neden oldu.

Dünya tarihinde bugüne dek bilinmeyen bir sır daha gün yüzüne çıktı. Jeologlar, milyonlarca yıl önce var olduğu düşünülen ancak izine bir türlü rastlanamayan kayıp kıtalardan "Büyük Adria"yı keşfetti. Yaklaşık 140 milyon yıl önce bugünkü Grönland kadar büyük olduğu tahmin edilen kıta, tektonik hareketler sonucunda Güney Avrupa'nın altına sürüklenerek adeta "yerin dibine battı".

Hollanda’daki Utrecht Üniversitesi'nden jeologlar, sismik verilerden yararlanarak kıtanın parçalanma, batma ve kıvrılma sürecini detaylı bir şekilde ortaya koydu. Büyük Adria'nın, Kuzey Afrika'dan ayrıldıktan sonra uzun bir süreçte Avrupa kıtasının altına doğru kayarak jeolojik yapıya karıştığı belirlendi.

ALPLER VE APENİNLER BU ÇARPIŞMAYLA OLUŞTU

Araştırmaya göre bu dev kara parçasının Avrupa ile çarpışması, günümüzdeki Alpler ve Apeninler gibi dağ sistemlerinin ortaya çıkmasına neden oldu. Yani bugün yüksek dağlarla kaplı bölgeler, aslında bir zamanlar kıta olan Büyük Adria’nın enkazı üzerinde yükseliyor.

"HER ŞEY KIRILMIŞ, BÜKÜLMÜŞ, KATLANMIŞ"

Çalışmayı yürüten bilim insanlarından Duve van Ginsbergen, Akdeniz havzasının jeolojik yapısını şu sözlerle tanımlıyor:

"Bu bölgede her şey kırılmış, bükülmüş ve katlanmış durumda. Bu yüzden tektonik sınırları izlemek son derece zordu."

Ancak sismik dalgaların yer altındaki yapıların haritasını çıkarma konusundaki başarısı sayesinde, bilim insanları kıtanın yüzeyin yaklaşık 1.500 kilometre altında kalan kalıntılarını tespit edebildi. Bu keşif, dünya yüzeyinin bugünkü şekline nasıl ulaştığına dair önemli ipuçları sağlıyor.

"Bilim dünyasında dev keşif: 140 milyon yıllık sır çözüldü" haberi, 12 Haziran 2025 tarihinde yazılmıştır. 12 Haziran 2025 tarihinde de güncellenmiştir.

Ayla Karadere Editör

YORUM YAZ

Guvenlik kodu
UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.