Başsız Gezegen Tarihi Bir Büyüme Atağına İmza Attı!

Dünya’dan 620 ışık yılı uzaklıkta yer alan başıboş gezegen Cha 1107-7626, kısa süreli olağanüstü bir süreçte kütlesini hızla artırarak astronomi dünyasında heyecan yarattı. Araştırmalara göre gezegen, saniyede altı milyar ton gaz ve tozu yutarak tarihindeki en büyük "büyüme atağına" sahne oldu.

Yıldızsız, Yalnız Bir Dev

Cha 1107-7626, Güney Yarımküre’deki Kameleon takımyıldızında bulunuyor ve "rogue planet" yani başıboş gezegen kategorisine giriyor. Bu tür gezegenler, Güneş benzeri bir yıldızın etrafında dönmek yerine uzay boşluğunda serbestçe sürükleniyor. Cha 1107-7626, etrafını saran dönen gaz ve toz diski aracılığıyla "akresyon" süreciyle besleniyor. Gözlemler, Avrupa Güney Gözlemevi’nin (ESO) Çok Büyük Teleskopu ile gerçekleştirildi.

Büyüme Hızı Şaşırtıyor

Araştırmacılar, gezegenin büyüme hızının sadece birkaç hafta içinde sekiz kat artarak Ağustos ayında zirveye ulaştığını ve aylarca bu seviyede kaldığını belirtiyor. Henüz "bebek" olarak nitelendirilen Cha 1107-7626’nın kütlesi, Jüpiter’in beş ila on katı büyüklüğünde. St Andrews Üniversitesi’nden Dr. Alexander Scholz, "Asıl kuvvetli büyüme evreleri, gezegen yoğun gaz ve toz bulutunun içinde gizlenmişken yaşandı. Şimdi gözlediğimiz büyümenin son evreleri" dedi.

Yıldızlara Benzer Bir Beslenme Süreci

James Webb Uzay Teleskobu’nun gözlemleri, Cha 1107-7626’nın manyetik alanının diskin iç kenarından gelen maddeleri gezegene yönlendirdiğini ortaya koydu. Bu durum, genç yıldızların gazı çekme yöntemine oldukça benziyor. Baş araştırmacı Dr. Victor Almendros-Abad, "Bu, bir gezegen kütlesindeki cisimde şimdiye kadar kaydedilen en kuvvetli akresyon vakası. İnsanlar gezegenleri çoğu zaman sessiz ve durağan düşünür, ancak aslına bakarsak çok daha hareketli ve dramatik sahnelere ev sahipliği yapabiliyorlar" ifadelerini kullandı.

Gezegen Mi Yıldız Mı?

Bilim insanlarına göre Cha 1107-7626 örneği, yıldızlar ile başıboş gezegenler arasındaki çizgiyi bulanıklaştırıyor. Büyük gaz devlerinin yıldızlara benzer şekilde çöküp kendi disklerini oluşturarak büyüyebileceği düşünülüyor. Hatta bazı devasa başıboş gezegenlerin, çevresindeki maddelerden kendi küçük gezegenlerini oluşturarak "güneşsiz mini sistemler" meydana getirebileceği öne sürülüyor.