AYM’den çakar lamba kararı: Araç sahibine ceza uygulanamayacak!

Anayasa Mahkemesi (AYM), usulsüz çakar lamba kullanımıyla ilgili olarak sürücünün araç sahibi olmaması durumunda tescil plakasına da ceza uygulanmasını öngören düzenlemeyi iptal etti. Resmî Gazete’de yayımlanan karara göre, Tokat 2. Sulh Ceza Hakimliği tarafından yapılan başvuruda, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 26. maddesindeki ilgili hükmün Anayasa’ya aykırı olduğu savunulmuştu.

HAKİMLİK BAŞVURUSUNDA NE DENİLDİ?

Başvuruda, söz konusu kuralın, ışıklı veya sesli uyarı cihazlarını mevzuata aykırı şekilde kullanan sürücünün araç sahibi olmaması durumunda, araç sahibine de aynı miktarda ceza uygulanmasını öngördüğü belirtildi. Bu durumun, araç sahibinin işlemediği bir fiilden dolayı yaptırıma uğramasına neden olacağı ifade edildi. Hakimlik, kuralın "cezanın şahsiliği" ve "hukuk devleti" ilkeleriyle çeliştiğini vurguladı.

ANAYASA MAHKEMESİ KARARINDA NELER VURGULANDI?

AYM, incelemesinin ardından ilgili düzenlemeyi Anayasa’ya aykırı bularak iptal etti. Kararda, Anayasa’nın 38. maddesinde yer alan suç ve cezanın kanuniliği ilkesi hatırlatıldı. Bu ilkeye göre, hangi fiillerin yasaklandığı ve bu fiillere verilecek cezaların kanunda açıkça belirtilmesi gerektiği ifade edildi.

Mahkeme, ceza sorumluluğunun şahsiliği ilkesine dikkat çekerek, bir kişinin yalnızca kendi kusurlu fiilinden sorumlu tutulabileceğini, başkasının fiilinden dolayı cezalandırılamayacağını açıkladı. Ayrıca, hukuka aykırı eylemlerden dolayı ceza verilebilmesi için söz konusu eylemin kanunda belirtilmiş olması ve fiilin o kişi tarafından gerçekleştirilmiş olduğunun kanıtlanması gerektiği kaydedildi.