Alman Basını: Türkiye’de milyonlar ayda bir kez et yiyebiliyor, halk geçim derdinde

Alman kamu yayıncısı ARD’nin Tagesschau programı, Türkiye’de giderek ağırlaşan yaşam pahalılığı ve yüksek enflasyon üzerine kapsamlı bir haber yayımladı. Haberde, "dünyanın en yüksek enflasyon oranlarından birine sahip Türkiye’de milyonlarca insanın geçim mücadelesi verdiği" belirtildi.

Programda yer alan analizlerde, ekonomik krize rağmen Türkiye’de geniş çaplı sokak protestolarının yaşanmamasının iki temel nedenine dikkat çekildi: korku atmosferi ve güçlü aile dayanışması. Haberde, "Birçok aile ekonomik olarak ayakta kalabilmek için dayanışma içinde yaşıyor" ifadeleri yer aldı.

"ET ARTIK LÜKS OLDU"

Haberde, farklı gelir gruplarından vatandaşların yaşadığı zorluklar da anlatıldı. İstanbul’da bir otoparkta bekçilik yapan 50 yaşındaki Ahmet, asgari ücretin geçim için yetersiz olduğunu belirterek, "22 bin lira sigorta primi için gösterilen rakam, gerçekte biraz daha fazla alıyoruz ama yine de yetmiyor," dedi.

Fırıncı Metin ise dört kişilik ailesini tek maaşla geçindirdiğini belirtti: "Aylık 50 bin lira kazanıyorum, bunun yarısı kiraya gidiyor. Beş yıl önce her hafta et alabiliyorduk, şimdi ayda bir kez soframıza girebiliyor. Et artık lüks oldu." Uzun çalışma saatlerine değinen Metin, "Sabah 5’te işe gidiyorum, akşam 7’de dönüyorum. Yemek ye, uyu, işe git… Bu insanca bir yaşam değil," sözleriyle durumu özetledi.

"KORKU VE DAYANIŞMA DENGESİ"

Tagesschau haberinde, protestoların sınırlı kalmasının "korku ve dayanışma dengesi" ile açıklanabileceği belirtildi. Haberde, "Birçok kişi ekonomik öfkesini dile getirmekten çekiniyor. Aynı zamanda aile fertleri birbirlerine destek olarak ayakta kalmaya çalışıyor," yorumu yapıldı.

Ekonomist Onur Canakcı, asgari ücretin artık ortalama gelir haline geldiğini söyleyerek, "Orta sınıf eyleme geçirmek ortadan kalktı. Eskiden orta gelir grubunda olanlar şimdi alt gelir grubuna düştü. Toplum genel bir yoksullaşma yaşıyor. Ancak insanlar korkudan sokaklara çıkamıyor," değerlendirmesinde bulundu.

Bir diğer ekonomist Alp Erinç Yeldan ise krizin yalnızca enflasyonla açıklanamayacağını vurguladı. Yeldan, "Demokrasi ve hukuk devleti alanındaki problemler yatırımcı güvenini sarstı. Hükümetin yargı kararlarına uymaması, gazetecilere açılan davalar ve siyasi baskılar ekonomiyi doğrudan etkiliyor," dedi.

Yeldan’a göre Türkiye’nin ekonomik toparlanması yalnızca para politikasına değil, aynı zamanda hukukun üstünlüğüne geri dönüşe de bağlı.