Ailenizde varsa siz de risk altındasınız: Kadın hastalıklarında genetik alarm

Kadın hastalıklarında genetik geçiş, çoğu zaman göz ardı edilen ama sonuçları oldukça ağır olabilen bir gerçek olarak karşımıza çıkıyor. Kadın Hastalıkları, Doğum ve Tüp Bebek Uzmanı Prof. Dr. Bülent Tıraş, birinci derece akrabalarında benzer rahatsızlıklar bulunan kadınların kontrollerine daha erken yaşta başlaması gerektiğini belirterek, “Bazı şikâyetler basit gibi algılansa da altta ciddi bir hastalık yatabilir. Düzenli muayene, hayat kurtarır” uyarısında bulunuyor.

ÇİKOLATA KİSTİNİ ‘REGL SANCISI’ DİYE GEÇİŞTİRMEYİN

Endometriozis olarak bilinen çikolata kisti, özellikle 20’li yaşlardaki kadınların yaklaşık yüzde 10’unda görülüyor. Sancılı adet şikâyeti olanlarda bu oran yüzde 60’a kadar çıkabiliyor. Çocuk sahibi olmak isteyen kadınların yüzde 30-40’ında kısırlık nedeni olarak karşımıza çıkan hastalık, çoğu zaman geç fark ediliyor. Tanı, jinekolojik muayene ve ultrason ile netleşirken, tedavinin deneyimli merkezlerde yapılması ve yumurtalıkların korunması büyük önem taşıyor. Hastalıkta kalıtsal yatkınlık önemli bir risk faktörü olarak kabul ediliyor.

ERKEN MENOPOZ GENETİK OLABİLİR

Normal şartlarda 45-55 yaş arasında görülen menopozun, 40 yaşından önce ortaya çıkması erken menopoz olarak tanımlanıyor. Genetik faktörler, otoimmün hastalıklar ve bazı tedaviler bu süreci tetikleyebiliyor. Ailede erken menopoz öyküsü bulunan kadınlarda risk daha yüksek. Adet düzensizliği, sıcak basmaları, ruh hâli değişimleri ve uyku problemleri erken menopozun en sık görülen belirtileri arasında yer alıyor.

PCOS’TA SADECE ADIET DÜZENSİZLİĞİ YOK

Polikistik Over Sendromu (PCOS), hormonal ve metabolik bozukluklara yol açabilen yaygın bir sorun. Adet düzensizliği, akne, aşırı tüylenme ve kilo artışı gibi belirtilerle ortaya çıkan PCOS, diyabet ve kalp-damar hastalıkları riskini de artırıyor. Ailesinde PCOS bulunan kadınların, bu konuda daha dikkatli olması ve düzenli takip yaptırması öneriliyor.

MEME KANSERİNDE ERKEN TEŞHİS HAYAT KURTARIYOR

Meme kanseri, genetik geçişli olabilen en önemli hastalıklardan biri. Aile öyküsü olan kadınların 20 yaşından sonra her ay kendi kendine meme muayenesi yapması, 40 yaşından sonra ise düzenli mamografi çektirmesi büyük önem taşıyor. Erken teşhis sayesinde günümüzde tedavi başarısı neredeyse yüzde yüze yaklaşıyor.

RAHİM KANSERİNE KARŞI UYANIK OLUN

Rahim kanseri, özellikle 40’lı yaşlardan sonra daha sık görülüyor. Obezite, hipertansiyon, diyabet ve geç menopoz gibi faktörler riski artırırken; regl dışı kanamalar ve menopoz sonrası kanama en önemli uyarı sinyalleri arasında bulunuyor. Uzmanlar, her kadının 18 yaşından itibaren yılda en az bir kez jinekolojik muayeneden geçmesi gerektiğini vurguluyor.