15 Ocak son gün! Engelli emekliliğinde kritik değişiklik

SGK uzmanı Özgür Erdursun, engelli vatandaşların uzun senelerdir yararlandığı vergi indirimiyle emeklilik sistemindeki değişikliği açıkladı. Kişinin hastalığının çalışma gücü üstündeki etkisine odaklanan yeni sistemin prim gün sayılarının da baştan tanımlandığını ifade eden Özgür Erdursun tarih vererek uyardı. Hak kaybı yaşamamak için bu tarihi kaçırmayın.

Engelli vatandaşların uzun yıllardır yararlandığı vergi indirimiyle emeklilik sistemi 14 Ocak 2025 itibarıyla kaldırılıyor. Yerine gelecek yeni düzenlemede kişinin hastalığının adı değil, çalışma gücü kaybı esas alınacak. SGK Uzmanı Özgür Erdursun, kritik tarih öncesi başvuru yapmayanların ciddi hak kayıpları yaşayabileceğini belirterek uyardı.

YILLARDIR UYGULANAN SİSTEMDE DÖNEM KAPANIYOR

Engelli bireylerin emeklilik sürecinde belirleyici olan “vergi indirimi belgesi” uygulaması sona eriyor. 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu kapsamında verilen bu belgenin, yeni dönemde emeklilik hakkı sağlamayacağı kesinleşti. SGK uzmanı Özgür Erdursun, bu değişikliğin sadece bir teknik düzenleme olmadığını, emekliliğe erişimden aylık bağlama süreçlerine kadar tüm yapıyı etkilediğini belirtti.

YENİ SİSTEMDE ODAK: HASTALIĞIN ÇALIŞMA GÜCÜNE ETKİSİ

Erdursun, 14 Ocak 2025 sonrası tamamen yürürlüğe giren yeni modelde, kişinin hastalığının tanısından ziyade çalışma gücünü ne ölçüde etkilediğinin esas alınacağını vurguladı.

Yeni düzenlemeye göre:

%40–59 arası çalışma gücü kaybı aranacak.
Değerlendirmeler Erişkinler İçin Engellilik Yönetmeliği esas alınarak yapılacak.
Sadece yetkili hastanelerden alınmış sağlık raporları geçerli olacak.

Erdursun, bu sistemi, “Artık kişinin hastalığı değil, o hastalığın çalışma gücünü ne kadar azalttığı ölçülüyor” sözleriyle özetledi.

15 OCAK 2025 UYARISI: “EKSİ SİSTEMDEN YARARLANMAK İSTEYEN BAŞVURSUN”

SGK uzmanı, özellikle başvuru tarihine dikkat çekerek kritik bir uyarıda bulundu:

“15 Ocak 2025 öncesinde vergi indirimi belgesiyle başvuru yapanlar eski sistemden yararlanacak ve hak kaybı yaşamayacak.”

Bu tarihten sonra yapılan başvurular ise tamamen yeni sisteme tabi olacak.

PRİM GÜN SAYILARI VE SİGORTALILIK SÜRELERİ BAŞTAN TANIMLANDI

Yeni düzenlemeyle engelli emekliliğine ilişkin sigortalılık süreleri ve prim gün şartları revize edildi:

%50–59 kayıp oranı:
16 yıl sigortalılık + 3700 prim günü
%40–49 kayıp oranı:
18 yıl sigortalılık + 4100 prim günü

Vergi indirimine dayalı eski prim yapılandırması ise tamamen kaldırıldı.

DÜŞÜK MAAŞ RİSKİNE KARŞI ALT SINIR UYGULAMASI

Düşük emekli aylığı ortaya çıkmasını engellemek için önemli bir alt sınır düzenlemesi de hayata geçiriliyor. Erdursun’un aktardığı bilgilere göre:

5400 gün üzerinden bağlanan aylıklarda ABO en az %30,
2000–2008 dönemine ait kısmi aylıklarda ABO en az %60 olacak.

Bu uygulamanın amaçlarından biri, engelli emeklilerde maaş kaybını minimuma indirmek.

KONTROL MUAYENESİ VE ENGEL ORANININ DÜŞMESİ DURUMU

Yeni dönemde kontrol muayeneleri Tebligat Kanunu hükümlerine göre yapılacak.
Engel oranı %40’ın altına düşen kişilerin emekli aylıkları kesilebilecek.