12 Bin 500 yıl önce nesli tükenen ulukurtlar hayata döndü

ABD merkezli Colossal Biosciences, nesli tükenen ulukurtları yeniden hayata döndürme çalışmalarında önemli bir adım attı. Şirket, antik DNA, gen düzenleme ve klonlama teknolojilerini kullanarak, ulukurtların en yakın akrabası olan gri kurtların genetik yapısına, ulukurtlara ait özellikleri eklemeyi başardı. Bu süreç sonucunda, bilim insanları ulukurtların tam benzerlerini değil, fakat onlara oldukça yakın üç yavru kurt ürettiklerini açıkladı.

Ulukurtlar, "Game of Thrones" dizisindeki kurtlara ilham kaynağı olmuş ve bir zamanlar Kuzey Amerika’nın en büyük yırtıcıları arasında yer almıştı. Gri kurtlardan daha büyük olan ulukurtların, geniş kafaları, kalın açık renkli kürkleri ve güçlü çeneleri vardı. Colossal Biosciences’in CEO'su Ben Lamm, bu önemli adımın, uçtan uca yok olmuş türleri geri getirme teknolojisinin işe yaradığını gösterdiğini belirtti. 3 bin yıllık bir diş ve 72 bin yıllık bir kafatasından elde edilen DNA ile sağlıklı ulukurt yavruları üretildiği vurgulandı.

Bilim insanları, iki fosilden aldıkları DNA’yı genetik bilgi setlerine dönüştürmeyi başardılar. Bu genetik veriler, tilkiler, çakallar ve gri kurtlarla karşılaştırılarak, ulukurtlara özgü beyaz kürk, kalın tüyler gibi özellikler üzerinde odaklanıldı. Sonrasında gri kurt hücreleri üzerinde 14 gen üzerinde düzenleme yapıldı ve bu hücreler klonlanarak bağışçı yumurtalara aktarıldı.

Yapılan açıklamaya göre, embriyolar taşıyıcı annelere transfer edilerek üç hamilelik gerçekleştirildi. Sonuç olarak, 1 Ekim 2024’te iki erkek ve 30 Ocak 2025’te bir dişi ulukurt yavrusu dünyaya geldi. Bu yavrular, CRISPR teknolojisiyle yapılan genetik düzenlemeler sayesinde, ulukurtları son 13 bin yılda gördüğümüz hiçbir canlıya benzemeyen şekilde canlandırdı.

Colossal’ın projelerinde, genetik analizlere katkı sağlayan Stockholm Üniversitesi'nden evrimsel genomik profesörü Love Dalen, bu gelişmenin oldukça etkileyici olduğunu belirtti. Ancak, ulukurtların gerçek anlamda yeniden hayata dönebilmesi için yapılan genetik değişikliklerin ne kadar yeterli olduğu konusunda tartışmalar sürecek.

Colossal Biosciences, 2028’de yünlü mamut yavrularını tanıtmayı hedefliyor ve bu projeler için bugüne kadar 435 milyon dolar yatırım aldı. Ancak, bu tür projelere yönelik eleştiriler de gündemde. Eleştirmenler, bu büyük yatırımların başka alanlarda daha verimli kullanılabileceğini savunuyor. Ayrıca, melez canlıların yetiştirilmesinde taşıyıcı hayvanların refahının tehlikeye atılabileceği de vurgulanıyor. Yine de, Montana Üniversitesi'nden çevre felsefesi profesörü Christopher Preston, Colossal’ın hayvan refahına dikkat ettiğini ve projelerin etik bir şekilde yürütüldüğünü belirtti. Ancak, ekosistemde bu tür yeniden canlandırılan kurtların gerçek bir rol üstlenmesi konusunda şüpheler bulunuyor.