1 Temmuz’da Yeni Sistem Başlıyor! Marketlerde Zorunlu Uygulama Geliyor!

Türkiye Çevre Ajansı (TÜÇA) tarafından yapılan açıklamada, Türkiye’de 2025 yılı itibarıyla kademeli olarak devreye alınan “Depozitosu Olan Ambalajlar” sisteminin 1 Temmuz itibarıyla ülke genelinde uygulanmaya başlanacağı bildirildi. Sistem, ambalajların üretimden geri dönüşüme kadar dijital olarak izlenmesini sağlayan entegre bir yapı olarak tanımlanıyor.

Dijital Takipli Yeni Geri Dönüşüm Modeli

Uygulama kapsamında geliştirilen sistemin, atıkların doğaya karışmasını önleyerek ambalajların ekonomiye yeniden kazandırılmasını hedeflediği belirtildi. Aynı zamanda doğal kaynak tüketiminin azaltılması ve döngüsel ekonominin güçlendirilmesi amaçlanıyor.

TÜÇA tarafından yapılan açıklamada, sistemin üretimden tüketiciye kadar tüm süreci dijital altyapı ile takip eden bütüncül bir model olduğu vurgulandı.

1 Temmuz’da Türkiye Genelinde Başlıyor

1 Temmuz itibarıyla yürürlüğe girecek sistem öncesinde, ambalajlı içecek satışı veya servisi yapan tüm işletmelerin dbys.gov.tr üzerinden Depozito Bilgi Yönetim Sistemi’ne (DBYS) kayıt yaptırması gerekiyor. İşletmeler bu sistem üzerinden yetkili operatörlerini de seçmek zorunda olacak.

Yeni uygulamayla birlikte marketler, bakkallar, büfeler, oteller, restoranlar ve kafeler depozito iade noktası olarak faaliyet gösterecek.

İade Noktaları Yaygınlaşacak

“DOA” logolu içeceklerin satışını yapan işletmeler, sistem kapsamında iade noktalarına dönüşecek. Bu kapsamda alışveriş merkezleri, havalimanları ve hastaneler de iade noktası olarak kullanılabilecek alanlar arasında yer alacak.

İşletmeler, sistem sayesinde hem teşvik gelirinden yararlanacak hem de artan müşteri trafiğiyle ekonomik avantaj elde edecek.

30 Milyar Liralık Ekonomik Katkı Hedefi

Sistemin ülke genelinde yaygınlaşmasıyla birlikte yıllık yaklaşık 30 milyar lira ekonomik katkı sağlanması öngörülüyor. Toplanan ambalajların geri dönüşüm tesislerinde işlenerek yeniden ham maddeye dönüştürüleceği belirtildi.

Büyük market ve zincir mağazalarda Depozito İade Makinesi (DİM) kurulumu zorunlu olacak. Diğer işletmelere ise operatörler tarafından ücretsiz ekipman desteği sağlanacak.

İade Bedelleri Dijital Olarak Kullanılabilecek

Tüketiciler, ambalajlarını iade noktalarına teslim ederek depozito bedellerini geri alabilecek. DOA mobil uygulaması üzerinden biriken tutarlar banka hesabına aktarılabilecek, ATM’den çekilebilecek veya alışverişlerde kullanılabilecek.

Çevresel Dönüşüm ve Yeni Tüketim Alışkanlığı

TÜÇA Başkanı Nurullah Öztürk, sistemin “at-kurtul” alışkanlığını değiştirerek geri kazanım odaklı yeni bir tüketim kültürü oluşturacağını belirtti. Türkiye’de her yıl yaklaşık 25 milyar ambalajın geri dönüşüm sürecine dahil edilmesi hedefleniyor.

Küresel Ölçekte Yaygınlaşan Model

Depozito sistemlerinin dünya genelinde hızla yaygınlaştığı, 20’den fazla ülkede uygulanan modellerin yüz milyonlarca kişiyi kapsadığı ifade edildi. 2026 yılı itibarıyla bu sistemlerin yaklaşık 750 milyon kişiye ulaşmasının beklendiği bildirildi.